9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 220
9. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 220 2. Etkinlik (1–7. basamaklar) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
2. Etkinlik – Isının Sıcaklık Değişimine Etkisi
1. ve 2. Basamak – Deney seçimi ve hipotez
Örnek: 2. Deney (öz ısı ile sıcaklık değişimi arasındaki ilişki) seçilirse hipotez: “Eşit kütleli farklı sıvılara eşit miktarda ısı verildiğinde, öz ısısı küçük olan sıvının sıcaklığı daha çok artar.”
Diğer deneyler için örnek hipotezler: 1. Deney – “Bir maddeye verilen ısı arttıkça sıcaklık değişimi de artar.” 3. Deney – “Isı sığası büyük olan madde, aynı ısıyla daha az ısınır.” 4. Deney – “Aynı kütle ve sıcaklık değişimi için farklı maddelere farklı miktarda ısı gerekir; öz ısı ayırt edici bir özelliktir.”
3. ve 4. Basamak – Deney tasarımı
Araç gereç: İki özdeş beherglas, iki özdeş ısıtıcı (veya ispirto ocağı), iki termometre, terazi, süreölçer, su ve sıvı yağ (zeytinyağı).
Deney tasarımı: Terazi ile eşit kütlede (ör. 200 g) su ve sıvı yağ ölçülür. İlk sıcaklıklar kaydedilir. İki kap aynı anda özdeş ısıtıcılarla ısıtılır; böylece eşit sürede eşit ısı verilmiş olur. Her 2 dakikada bir sıcaklıklar okunur. Güvenlik için eldiven ve gözlük kullanılır, yağ çok yüksek sıcaklığa ulaşmadan deney bitirilir.
Deney düzeneği: Üçayak ve tel kafes üzerinde, altlarında özdeş ısıtıcı bulunan iki beherglas; her birinin içine daldırılmış birer termometre.
5. Basamak – Beklenen veriler ve yorumlar
Isıtıcıların dakikada yaklaşık 600 cal ısı verdiği varsayılırsa (csu = 1 cal/g·°C, cyağ ≈ 0,5 cal/g·°C, kütleler 200 g):
| Süre | Su | Sıvı yağ |
|---|---|---|
| 0 dk | 20 °C | 20 °C |
| 2 dk | 26 °C | 32 °C |
| 4 dk | 32 °C | 44 °C |
| 6 dk | 38 °C | 56 °C |
Yorum: Eşit sürede eşit ısı alan maddelerden yağın sıcaklığı sudan yaklaşık iki kat fazla artmıştır. Öz ısısı küçük olan madde daha çabuk ısınır; sıcaklık değişimi öz ısıyla ters orantılıdır. Hipotez doğrulanmıştır. (Gerçek deneyde çevreye ısı kaybı nedeniyle değerler biraz daha düşük çıkar.)
6. ve 7. Basamak
Veriler grupça sıcaklık–zaman grafiğine dökülerek analiz edilir: Her iki madde için doğrusal bir artış, yağ için daha dik bir doğru elde edilir. Bulgular diğer gruplarla paylaşılır; farklı deneyi seçen grupların sonuçları birleştirildiğinde ısının kütle, öz ısı ve sıcaklık değişimine bağlı olduğu görülür.
← Sayfa 218 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 221 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.