11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 158

11. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 158 1. Etkinlik 10.–13. basamak cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

10. Basamak (Grafikler)

Sayfa 157’deki örnek verilerle çizilen grafikler:

• F–q₁: Orijinden geçen doğru (q₁ iki katına çıkınca F iki katına çıkar).
• F–q₂: Orijinden geçen doğru.
• F–d: Uzaklık arttıkça hızla azalan bir eğri; d iki katına çıkınca F dörtte birine, üç katına çıkınca dokuzda birine iner.

11. Basamak (Kanıtlar)

F–q₁ ve F–q₂ grafiklerinin orijinden geçen doğrular olması, kuvvetin her bir yükle doğru orantılı olduğunu gösterir ve yük miktarıyla ilgili hipotezi destekler. F–d grafiğinin azalan eğri olması uzaklık hipotezini destekler; ayrıca azalma doğrusal değildir: 10 cm’den 20 cm’ye çıkınca kuvvet 1,8 N’den 0,45 N’ye, yani dörtte birine iner. Bu da kuvvetin uzaklığın karesiyle ters orantılı olduğunun kanıtıdır.

12. Basamak (Matematiksel model)

Kuvvet yüklerin çarpımıyla doğru, uzaklığın karesiyle ters orantılıdır; ortamın etkisi bir orantı sabitiyle (k) gösterilir:

F = k · q₁ · q₂ / d²

Boşluk (ve yaklaşık olarak hava) için k ≈ 9 · 10⁹ N·m²/C² alınır.

13. Basamak (Elektroskop gözlemi)

Beklenen gözlem: Yüklü yalıtkan nötr elektroskopa yaklaştıkça topuzdaki yükler ayrışır, cisimle aynı cins yükler yapraklara itilir ve yapraklar açılır. Cisim yaklaştırıldıkça yapraklar daha çok açılır, uzaklaştırıldıkça kapanmaya başlar; cisim uzaklaştırılınca yapraklar tamamen kapanır.

Sonuç: Uzaklık azaldıkça yüklü cismin elektroskoptaki yüklere uyguladığı elektriksel kuvvet büyür, daha fazla yük yapraklara itilir. Bu gözlem Coulomb Yasası’ndaki kuvvetin uzaklık azaldıkça artması ilişkisiyle uyumludur.

← Sayfa 157 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 159 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.