11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 55

11. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 55 5. Etkinlik 2, 3 ve 4. basamak cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

2. Basamak (Newton’ın Hareket Yasaları ile sorular)

Tekneden rıhtıma atlayan kişi

Kişi atlarken ayağıyla tekneyi geriye iter; tekne de kişiyi ileri iter (III. yasa). Bu nedenle tekne kişinin atladığı yönün tersine doğru hareket eder ve rıhtımdan uzaklaşır.

Dengelenmiş kuvvetlerin etkisindeki cisim

Net kuvvet sıfır olduğu için cismin ivmesi sıfırdır: cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa sabit hızla doğrusal harekete devam eder (I. yasa).

Sabit hızla giden 2 kg’lık araç

Hız sabit olduğundan ivme sıfırdır: F_net = m · a = 2 · 0 = 0 N.

Tepe noktasındaki top

Evet. Tepe noktasında topun hızı anlık olarak sıfırdır ama yer çekimi kuvveti (ağırlığı) etki etmeye devam eder. Bu yüzden ivmesi g’dir ve top geri düşer.

Yukarı yönde hızlanan asansör

Evet, kendimi daha ağır hissederim. Asansör yukarı yönde ivmelendiği için zeminin bize uyguladığı normal kuvvet ağırlığımızdan büyük olmalıdır: N = m · (g + a). Hissedilen (görünür) ağırlık bu normal kuvvettir; gerçek ağırlığımız (m · g) değişmez.

Kamyonet kasasındaki kutu

Kasa sürtünmesiz olduğu için kutuya yatayda kuvvet etki etmez. Araç ileri doğru hızlanırken kutu eylemsizliği nedeniyle yere göre olduğu yerde kalır; araca göre ise geriye doğru kayar ve kasanın arka kapağına çarpana kadar bu durum sürer.

Tazyikli su sıkan itfaiye eri

Hortum suyu büyük hızla ileri iterken su da hortuma eşit büyüklükte ve zıt yönde kuvvet uygular. İtfaiye eri geriye doğru itilir; bu yüzden hortumu sıkıca tutup vücudunu öne doğru eğerek dengede durmaya çalışır.

İki ucundan F ile çekilen dinamometre

Dinamometre dengede olduğu için iki uçtaki kuvvetler birbirini dengeler; dinamometre ipteki gerilmeyi, yani F değerini gösterir (2F değil). Bir ucu duvara bağlı olup diğer ucundan F ile çekilse de durum aynıdır; duvar da F kuvveti uygular.

3. Basamak (Newton’ın Hareket Yasaları kendi cümlelerimle)

Örnek cevap:

I. yasa: Bir cisme etki eden kuvvetlerin toplamı sıfırsa cismin hızı değişmez; duran cisim durur, hareket eden cisim aynı hızla gider.
II. yasa: Cisme etki eden net kuvvet cismi kendi yönünde hızlandırır; aynı kütlede kuvvet büyüdükçe ivme büyür, aynı kuvvette kütle büyüdükçe ivme küçülür (F_net = m · a).
III. yasa: İki cisim etkileştiğinde birbirlerine eşit büyüklükte, zıt yönlü kuvvetler uygular ve bu kuvvetler farklı cisimler üzerindedir.

4. Basamak (Serbest cisim diyagramının rolü)

Örnek cevap: Serbest cisim diyagramı, incelenen cismi çevresinden ayırarak ona etki eden bütün kuvvetleri bir arada görmeyi sağlar. Böylece hiçbir kuvvet unutulmaz ya da başka bir cisme ait kuvvet yanlışlıkla eklenmez. Kuvvetler eksenlere göre bileşenlerine ayrılır, her eksende net kuvvet bulunur ve Newton’ın II. yasası (F_net = m · a) her eksen için ayrı yazılarak problem kolayca çözülür.

← Sayfa 54 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 56 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.