10. sınıf Tarih ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 154 Osmanlı hukuk sistemiyle ilgili soruların cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
1. Soru
Osmanlı hukuk sisteminin devletleşme sürecine etkileri:
- Şer’i ve örfi hukukun birlikte uygulanması, toplumun her kesimini kapsayan düzenli bir adalet sistemi oluşturdu; halkın devlete güveni arttı.
- Padişahın çıkardığı ferman, kanunname ve beratlar sayesinde ordu, toprak ve vergi düzeni kanunlara bağlandı; devlet kurumsallaştı.
- Fethedilen her yere hemen bir kadı atanması, yeni toprakların kısa sürede devlet düzenine katılmasını sağladı.
- Örfi hukuk, fethedilen bölgelerdeki eski uygulamalara da yer verdiği için farklı toplulukların yeni yönetime uyumu kolaylaştı.
- Kadıların sipahi ile reaya arasındaki ilişkileri denetlemesi keyfî uygulamaları önledi ve merkezî otoriteyi güçlendirdi. Osman Bey’in ilk kadıyı (Dursun Fakih) ataması, hukukun daha kuruluştan itibaren devlet olmanın temel unsuru sayıldığını gösterir.
2. Soru
Kadıların görevlerini gösteren örnek şema:
| KADI (kaza yöneticisi) | |
|---|---|
| Hâkimlik (yargı) | Şer’i ve örfi hukuka göre davalara bakmak, hüküm vermek |
| Kaymakamlık (mülki idare) | Kazanın yönetimi, merkezden gelen emirleri uygulamak |
| Belediye başkanlığı | Çarşı-pazar düzeni, fiyat ve ölçü denetimi, şehir hizmetleri |
| Emniyet amirliği | Asayişin ve güvenliğin sağlanması |
| Defterdarlık (mali işler) | Vergilerle ilgili işler, tahrir ve kayıtların tutulması |
| Denetim | Tımarlı sipahi ile reaya arasındaki ilişkilerin kanuna uygunluğunu denetlemek |
| Temsil | Nahiyelerde kadı naipleri aracılığıyla görevleri yürütmek |
← Sayfa 153 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 155 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.