Ehliyet Trafik ve Çevre Ders Notları: Duraklama ve Park Etme Kuralları

Ehliyet sınavı Trafik ve Çevre dersi Duraklama ve Park Etme Kuralları konu anlatımı: durma, duraklama ve park etme farkı, yasak yerler ve mesafeler, park ederken alınacak önlemler ve yolda arızalanan araçta reflektör kullanımı. Mesafeler 2918 sayılı Kanun ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre verilmiştir.

SINAVDA NE ÇIKAR?
Durma, duraklama, park etme tanımlarısık sorulur
Duraklama yasağı olan yerler ve mesafelersık sorulur
Park yasağı olan yerler ve mesafelersık sorulur
Eğimli yolda park ve önlemlerzaman zaman
Arızalı araç ve reflektörzaman zaman
E-sınavda Trafik ve Çevre dersinden toplam 23 soru gelir; konu dağılımı her sınavda değişir.

01Durma, Duraklama ve Park Etme Farkı

Bu üç kavram sınavın en çok karıştırılan tanımlarıdır. Ayırt edici nokta, aracın neden durdurulduğu ve ne kadar süre beklediğidir.

KavramTanımÖrnek
DurmaHer türlü trafik zorunluluğu nedeniyle aracın durdurulmasıkırmızı ışık, görevlinin dur işareti, öndeki aracın durması, arıza
DuraklamaTrafik zorunluluğu dışında yolcu indirip bindirmek, yük yüklemek-boşaltmak veya beklemek için aracın kısa süre durdurulmasıbir arkadaşı kapının önünden almak
Park etmeAracın durma ve duraklama halleri dışında, genelde uzun süreli olarak bırakılmasıaracı sokağa bırakıp alışverişe gitmek
Duraklama
  • amaç: indirme, bindirme, yükleme, bekleme
  • bekleme amaçlı ise en çok 5 dakika
  • 5 dakika aşılırsa park sayılır
Park etme
  • uzun süreli bırakma
  • motorun çalışması park olmasını değiştirmez
  • içinde insan bulunması da değiştirmez
!DİKKAT
  • Kırmızı ışıkta beklemek durmadır, duraklama değildir.
  • Motoru çalışır halde ve içinde biri varken uzun süre bekleyen araç da park etmiş sayılır.
  • Yerleşim yeri dışındaki karayolunda, zorunlu haller dışında taşıt yolu üzerinde duraklamak ve park etmek yasaktır.
ÇÖZÜMLÜ ÖRNEK

Bir sürücü, eczaneden ilaç alacak eşini beklemek için aracını yol kenarında durdurmuş ve 12 dakika beklemiştir. Bu durum aşağıdakilerden hangisidir?

A) Durma

B) Duraklama

C) Park etme

D) Zorunlu durma

Bekleme bir trafik zorunluluğundan kaynaklanmıyor; durma değildir.

Bekleme amaçlı duraklama en çok 5 dakika sürebilir; bu süre aşılmıştır.

Sonuç: 5 dakikayı geçen bekleme park etme sayılır. Cevap C.

Reklam

02Duraklamanın Yasak Olduğu Yerler

Duraklamanın yasak olduğu her yerde park etmek de yasaktır. Bu yüzden önce duraklama yasaklarını öğrenmek gerekir. Taşıt yolu üzerinde şu yerlerde duraklanamaz:

YerMesafe kuralı
Duraklama yasağı levhası bulunan yerlerlevhanın gösterdiği kesim
Sol şerit (raylı sistem bulunan yollar hariç)—
Yaya ve okul geçitleri ile diğer geçitlergeçidin üzeri
Kavşaklar, tüneller, köprüler, bağlantı yolları (Kanun’da rampalar da sayılır)yerleşim içinde 5 m, dışında 100 m
Görüşün yetersiz olduğu tepe üstlerine yakın yerler ve dönemeçler—
Otobüs, tramvay ve taksi duraklarıdurağın kendisi
Duraklamış veya park etmiş araçların yol tarafındaki yanıyan yana (çift sıra) yasak
İşaret levhalarına yaklaşım yönünde (park izni verilen yerler dışında)yerleşim içinde 15 m, dışında 100 m
Duraklama yasak mı?
↓
Evet ise park da yasaktır
↓
Hayır ise park yasakları ayrıca kontrol edilir
Duraklama yasağı, park yasağını da içine alır.

03Park Etmenin Yasak Olduğu Yerler

Duraklamanın yasak olduğu tüm yerlere ek olarak, taşıt yolu üzerinde aşağıdaki yerlerde park edilemez. Mesafeler sınavda sıkça sorulur; tabloyu iyi öğrenin.

YerMesafe
Belirlenmiş yangın musluklarıher iki yönden 5 m
Park, garaj, sinema, işyeri, okul, hastane gibi kamunun faydalandığı yerlerin giriş-çıkış kapılarıher iki yönden 5 m
Park yeri ayrılmamış alt-üst geçitler ve köprülerüzeri ve 10 m yakını
Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının durak levhalarıher iki yönden 15 m
Geçiş üstünlüğü olan araçların giriş-çıkış levhası (itfaiye, ambulans vb.)15 m içinde
Geçiş yolları (garaj, site girişi) önü ve üzeri—
Üç veya daha fazla ayrı taşıt yolu olan karayolunda ortadaki taşıt yolu—
Kurallara uygun park etmiş araçların çıkışını engelleyen yerler—
Engelliler için ayrılmış park yerleri; belirli kurumlara ayrılmış ve işaretlenmiş yerler—
Trafik komisyonunca izin verilmiş yerler dışındaki yaya yolları (kaldırımlar)—

Ayrıca levhada gösterilen park süresi veya saati dışında, ücretli park yerlerinde ücret ödenmeden ya da süre aşılarak park etmek de yasaktır. Yerleşim yeri içinde, bir işaretle izin verilmedikçe ve yükleme, indirme, arıza gibi zorunlu nedenler dışında kamyon, otobüs, lastik tekerlekli traktör ve iş makineleri karayolunda park edemez.

5 m: yangın musluğu, kapı girişleri, kavşak (yerleşim içi)10 m: alt-üst geçit, köprü15 m: durak levhası, geçiş üstünlüğü levhası100 m: yerleşim dışı kavşak, tünel, köprü
Mesafeleri gruplayarak ezberlemek kolaylaşır.
!DİKKAT
  • Yangın musluğu ve kapı girişlerinde mesafe 5 m, durak levhasında 15 m‘dir; şıklarda bu ikisi sık karıştırılır.
  • Kurallara aykırı park edilmiş araçlar trafik zabıtasınca kaldırılabilir; masraf ve ceza ödenmeden araç teslim edilmez.
  • Engelli park yerine park etmenin para cezası, diğer park ihlallerinin iki katıdır.
ÇÖZÜMLÜ ÖRNEK

Şehir içinde bir sürücü aracını belediye otobüsü durak levhasına 8 metre uzaklıkta park etmiştir. Sürücü için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Kurala uymuştur; yasak mesafe 5 metredir.

B) Kurala uymamıştır; levhaya 15 metre içinde park edilemez.

C) Kurala uymuştur; duraklarda yalnızca duraklama yasaktır.

D) Kurala uymamıştır; levhaya 100 metre içinde park edilemez.

Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının durak levhalarına her iki yönden 15 m içinde park yasaktır.

8 m, 15 m’nin içindedir.

Sonuç: Sürücü kurala uymamıştır. Cevap B.

Reklam

04Duraklarken ve Park Ederken Alınacak Önlemler

Duraklamada

  • En uygun yer seçilir, şeritte en az yer kaplanır, varsa bankete çekilir.
  • Uzun bekleme gerekiyorsa motor durdurulur, araç vitese takılıp el freniyle sabitlenir, gerekirse park ışıkları yakılır.
  • Diğer araçların geçişi ve yayaların yürümesi zorlaştırılmaz; yükleme-boşaltma başkasına zarar vermeyecek ve yolu kirletmeyecek şekilde yapılır.

Park ederken

DurumYapılacak
Her parkel freni çekilir, motor durdurulur
Yokuş yukarı (çıkış) parkaraç birinci vitese takılır, ön tekerlekler sağa çevrilir
Yokuş aşağı (iniş) parkaraç geri vitese takılır, ön tekerlekler sağa çevrilir
Eğimde kamyon, çekici, otobüsarka tekerleklere (ve römork tekerleklerine) inişte öne, çıkışta arkaya takoz konur
Araç terk edilirkencamlar kapatılır, kapılar kilitlenir

Vites, araç kendi kendine hareket ederse motor kompresyonu ile onu tutar. Yokuşta araç geriye kaçmak ister; bu yüzden ileri vites (birinci) seçilir. İnişte öne kaçmak ister; geri vites seçilir. Tekerlekleri sağa (kaldırıma doğru) çevirmek, araç kayarsa yola değil kenara gitmesini sağlar.

05Yolda Arızalanan Araç ve Reflektör

Arıza, kayma, yolun aniden bozulması, heyelan veya yükün düşmesi gibi zorunlu hallerde araç yerleşim yeri dışında taşıt yolunda kalırsa sürücü şu sırayı izler:

Aracı mümkünse karayolu dışına çıkar
↓
Olmuyorsa bankete al
↓
O da olmuyorsa taşıt yolunun en sağına al
↓
Dörtlü ikaz lambalarını yak
↓
Ön ve arkaya reflektör (yansıtıcı) koy
Kendi güvenliğin için yelek giy, yolcuları bariyerin dışına al.
DurumKural
Park ve kuyruk ışıkları yanmıyorsa ya da yansa bile araç 150 m‘den açıkça görülemiyorsaaracın önüne ve arkasına birer kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz konur; 150 m’den görülebilmelidir
Dönemeç veya tepe üstüyansıtıcılar aracın önünde ve arkasında en az 30’ar metre uzağa konur, 150 m’den görülmelidir
Otobüs, kamyon, çekici uzun süre kalırsa150 m’den görülebilecek özel engel işareti konur
Tehlikeli madde taşıyan araçher durumda kırmızı ışıklı cihaz kullanılır, araç sürekli gözetim altında tutulur
Tedbirler tamamlanana kadardörtlü ikaz (acil uyarı) lambaları yakılır
!DİKKAT
  • Reflektör yalnızca arkaya değil, aracın önüne ve arkasına konur.
  • Dörtlü ikaz lambası reflektörün yerini tutmaz; reflektör konana kadar yakılır.
  • Arızalı aracın çekilmesi kuralları “Işıklar, Yolcu-Yük ve Güvenlik” konusundadır.
SON TEKRAR
  • Durma: trafik zorunluluğu (ışık, görevli, arıza).
  • Duraklama: kısa süre indirme-bindirme, yükleme, bekleme; bekleme en çok 5 dakika.
  • Park: uzun süreli bırakma; motor çalışsa da park sayılır.
  • Duraklama yasak olan her yerde park da yasaktır.
  • Kavşak, tünel, köprü: yerleşim içi 5 m, dışı 100 m.
  • İşaret levhasına yaklaşım: yerleşim içi 15 m, dışı 100 m.
  • Yangın musluğu ve kapı girişi: 5 m; alt-üst geçit ve köprü: 10 m.
  • Durak levhası ve geçiş üstünlüğü levhası: 15 m.
  • Yokuşta birinci vites, inişte geri vites; ön tekerlekler sağa.
  • Arızada reflektör önde ve arkada, 150 m’den görülmeli; dönemeçte en az 30’ar m.
AKILDA TUT
  • “Kısa ve amaçlı” duraklama, “uzun ve bırakılmış” park.
  • 5 – 10 – 15 – 100 sayılarını yerleriyle eşleştir.
Reklam
Konu TestiEhliyet Trafik ve Çevre · 6 soru
1.

Kırmızı ışıkta bekleyen aracın durumu aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

  1. Park etme
  2. Duraklama
  3. Durma
  4. Bekleme amaçlı duraklama
2.

Yerleşim yeri dışında bir köprüye kaç metre mesafe içinde duraklamak yasaktır?

  1. 5
  2. 15
  3. 50
  4. 100
3.

Aşağıdakilerden hangisinde park etmek yasak değildir?

  1. Yangın musluğuna 3 metre uzaklıkta
  2. Bir okul kapısına 4 metre uzaklıkta
  3. Kurallara uygun park yeri olarak işaretlenmiş alanda
  4. Engelliler için ayrılmış park yerinde
4.

Yokuş aşağı park eden bir otomobil sürücüsü aracını hangi vitese takmalı ve ön tekerlekleri hangi yöne çevirmelidir?

  1. Geri vites – sağa
  2. Birinci vites – sola
  3. Boş vites – sağa
  4. Birinci vites – düz
5.

Gece şehirlerarası yolda arızalanan ve ışıkları yanmayan aracın sürücüsü reflektörleri nereye koymalıdır?

  1. Yalnızca aracın arkasına
  2. Aracın önüne ve arkasına
  3. Yalnızca aracın önüne
  4. Aracın tavanına
6.

Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının durak levhalarına her iki yönden kaç metre içinde park edilemez?

  1. 5
  2. 10
  3. 15
  4. 30
Konu testi cevap anahtarını göster

Konu Testi · Cevap Anahtarı

1.
Cevap: C Trafik zorunluluğu nedeniyle durdurma “durma”dır.
2.
Cevap: D Kavşak, tünel, köprü ve bağlantı yollarında mesafe yerleşim dışında 100 m’dir.
3.
Cevap: C Yangın musluğu ve kapı girişlerinde 5 m içinde park yasaktır; engelli park yeri de yasaktır.
4.
Cevap: A İnişte geri vites takılır, ön tekerlekler sağa çevrilir.
5.
Cevap: B Yansıtıcılar aracın önüne ve arkasına, 150 m’den görülecek şekilde konur.
6.
Cevap: C Durak levhalarına her iki yönden 15 m içinde park yasaktır.
KONU TESTİ

Bu konuyu 15 soruluk çözümlü testle pekiştir: şıkkını işaretle, bitince puanını ve her sorunun çözümünü gör.

Duraklama ve Park Etme Kuralları testini çöz →

Sınav provası için 50 soruluk ehliyet deneme sınavlarımızı da çözebilirsin.

Taze Mühendis
Bu konuda takıldığın bir yer mi var?Taze Mühendis adım adım anlatsın · Yapay zeka · Ücretsiz

← Ehliyet Trafik ve Çevre Ders Notları · Ehliyet Ders Notları

Notlar Yazılı Deposu tarafından hazırlanmıştır, resmî kaynak değildir. Kurallar değişebilir; güncel mevzuatı mevzuat.gov.tr’den kontrol edin. Bir hata gördüyseniz bize bildirin.

#Sınıf, Konu ya da Başlık Ara...