9. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 242 5. Etkinlik (1. ve 2. basamaklar) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
5. Etkinlik – Isı Aktarım Yolları
1. Basamak
a) Metal ısıyı çok iyi iletir; yemekten kaşığa geçen ısı, kaşık boyunca taneciklerin titreşimleriyle (iletim yoluyla) hızla ele ulaşır. Bu yüzden kaşığı tutan elin yanma tehlikesi vardır; tahta veya plastik saplı kaşıklar bu nedenle tercih edilir.
b) Evet, ısıtabilir. Akkor hâle gelen rezistans ısıyı ışıma yoluyla yayar. Işıma için maddesel ortam gerekmez; bu nedenle havası boşaltılmış odada da ısı odanın duvarlarına ve eşyalarına ulaşır.
c) Kalorifer peteği odayı esas olarak havayı ısıtıp dolaştırarak (konveksiyon) ısıtır. Hava olmadığında konveksiyon gerçekleşmez; petek ancak zayıf ışıma ve temas ettiği yüzeylere iletimle ısı aktarabilir. Bu yüzden odayı etkili şekilde ısıtamaz.
ç) Soba çevresindeki havayı ısıtır; ısınan havanın yoğunluğu azalır ve yükselir, soğuk hava ise aşağı iner (konveksiyon). Sıcak hava tavanda toplandığı için tavanın sıcaklığı tabana göre daha yüksektir.
d) Pencere açıldığında içerideki sıcak ve az yoğun hava pencerenin üst kısmından dışarı çıkar; dışarıdaki soğuk ve yoğun hava ise pencerenin alt kısmından içeri girer. Bu hava hareketi konveksiyondur.
2. Basamak
| Olay | Temas gerektirir | Temas gerektirmez | Maddesel ortam gereklidir | Maddesel ortama ihtiyaç yoktur | Alternatif fikirler |
|---|---|---|---|---|---|
| Metal kaşıkla yemeği karıştıranın elinin yanması | ✓ | ✓ | İletim (katı içinde) | ||
| Kalorifer peteğinin odayı ısıtması | ✓ | ✓ | Akışkanın yer değiştirmesi (konveksiyon); peteğe değen hava iletimle ısınır | ||
| Güneş’in Dünya’yı ısıtması | ✓ | ✓ | Işıma; boşlukta da gerçekleşir | ||
| Kamp ateşinin etrafındakileri ısıtması | ✓ | ✓ | Işıma (ateşin üzerinde konveksiyon da var) | ||
| Ocaktaki soğuk suyun zamanla ısınması | ✓ | ✓ | Tencere tabanında iletim, su içinde konveksiyon | ||
| Soğuk fincandaki kahvenin soğuması | ✓ | ✓ | Fincana iletim, havaya konveksiyon | ||
| Alna konan ıslak mendilin vücut sıcaklığını düşürmesi | ✓ | ✓ | İletim; ayrıca suyun buharlaşırken ısı alması |
3. basamak ve Değerlendirme Sayfa 243‘tedir.
← Sayfa 241 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 243 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.