9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 203
9. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 203 3. Ünite Ölçme ve Değerlendirme 6. soru (c–e) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
6. Soru (devam)
c) Kaldırma kuvvetinin matematiksel modeli
Kaldırma kuvveti, yer değiştiren sıvının ağırlığına eşittir: Fk = msıvı · g = (Vb · ds) · g
Fk = Vb · ds · g
Deney verileri bu modeli destekler: 3. deneyde ds azalınca (Vb aynıyken) kaldırma kuvveti azalmış; 4. deneyde g 9,80 m/s²’den 9,79 m/s²’ye düşünce kaldırma kuvveti de azalmıştır.
ç) Modellerin karşılaştırılması
| Kaldırma Kuvvetinin Matematiksel Modeli | Sıvı Basıncının Matematiksel Modeli |
|---|---|
| Fk = Vb · ds · g (birimi N) | P = h · ds · g (birimi Pa) |
Benzerlikler: İkisi de sıvının yoğunluğuna ve yer çekimi ivmesine doğru orantılı olarak bağlıdır; ikisi de sıvının ağırlığından kaynaklanır.
Farklılıklar: Basınç, derinliğe (h) bağlıdır ve birim alana düşen kuvvettir; kaldırma kuvveti ise batan hacme (Vb) bağlıdır ve bir kuvvettir. Tamamen batmış bir cismin kaldırma kuvveti derinlikle değişmez, ancak sıvı basıncı derinlikle artar. Basınç her yönde etki eder; kaldırma kuvveti ise her zaman yukarı yönlüdür.
d) Önermeler
- Sıvı içindeki cismin alt yüzeyi daha derinde olduğundan alt yüzeye etki eden basınç kuvveti üst yüzeydekinden büyüktür.
- Cismin yan yüzeylerine etki eden basınç kuvvetleri eşit ve zıt yönlü olup birbirini dengeler.
- Alt ve üst yüzeylere etki eden basınç kuvvetlerinin farkı kaldırma kuvvetidir: Fk = Falt − Füst = (h2 − h1) · ds · g · A = Vb · ds · g.
- Tamamen batık cisim derine indirilse bile bu fark değişmediği için kaldırma kuvveti de değişmez.
e) Önermelerin değerlendirilmesi
Örnek cevap: Önermelerimizi grup arkadaşlarımızla tartıştık. Kaldırma kuvvetinin basınç farkından kaynaklandığı ve derinlikle değişmediği önermesi üzerinde uzlaştık. Bir arkadaşımız derine indikçe kaldırma kuvvetinin arttığını düşünüyordu; alt ve üst yüzeylerdeki kuvvetlerin ikisinin de aynı miktarda arttığını, farklarının ise sabit kaldığını hesapla göstererek bu yanılgıyı düzelttik. Tartışmada birbirimizi dinlemek ve gerekçe sunmak, doğru sonuca ulaşmamızı kolaylaştırdı.
← Sayfa 202 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 204 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.