9. sınıf Coğrafya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 27 Coğrafya biliminin gelişim süreci etkinliği tarih şeridi ve değerlendirme sorularının cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
2. Adım (devam): Yeni Çağ ve Yakın Çağ
| Bilim insanı | Önemli çalışması |
|---|---|
| Piri Reis (1470–1554) | Amerika kıyılarını da gösteren dünya haritası ve Kitab-ı Bahriye adlı denizcilik eseri. |
| A. Ortelius (1527–1598) | İlk modern atlas kabul edilen haritalar kitabı. |
| Kâtip Çelebi (1609–1657) | Cihannüma adlı coğrafya eseri. |
| A. V. Humboldt (1769–1859) | Keşif gezileriyle doğa olaylarını neden-sonuç ilişkisi içinde inceleyen eserler; modern fiziki coğrafyanın temelleri. |
| C. Ritter (1779–1859) | İnsan-mekân ilişkisine dayanan karşılaştırmalı bölgesel coğrafya çalışmaları; modern beşerî coğrafyanın temelleri. |
| P. V. Blache (1845–1918) | İnsanın doğal ortamı değiştirebileceğini savunan olabilircilik (posibilizm) yaklaşımı. |
| C. O. Sauer (1889–1975) | Kültürel peyzaj kavramı ve kültürel coğrafya çalışmaları. |
Değerlendirme
1. Coğrafyanın gelişiminde etkili olan temel faktörler
Yazının icadı ve kentleşme, ticaret yolları (İpek Yolu, Baharat Yolu), göçler, dinî ihtiyaçlar (namaz vakti, kıble, hac yolları), coğrafi keşifler ve matbaa, Rönesans-Reform hareketleri, sömürgecilik, Fransız İhtilali ve Sanayi Devrimi, bilim ve teknolojideki gelişmeler, ulaşımın gelişmesi.
2. Türk-İslam bilim insanlarının doğrudan katkıları
Biruni’nin Dünya’nın yarıçapını ölçmesi ve şehirlerin koordinatlarını belirlemesi; İdrisi’nin ayrıntılı dünya haritası; İbni Battuta ve Mesudi’nin gezi eserleri; Harizmi’nin coğrafi koordinat çalışmaları; Piri Reis’in haritaları ve Kitab-ı Bahriye’si; Kâtip Çelebi’nin Cihannüma’sı; Evliya Çelebi’nin Seyahatname’si.
3. Bu çalışmaların coğrafyanın gelişimindeki rolü
Örnek cevap: Eski Çağ’dan kalan bilgileri koruyup geliştirerek sonraki çağlara aktarmışlardır. Ölçüme ve gözleme dayalı yöntemleri, matematik ve astronomiyi coğrafyaya uygulamaları; haritacılığın, denizciliğin ve bölgesel coğrafyanın gelişmesine katkı sağlamış, Avrupa’daki bilimsel gelişmelere de kaynaklık etmiştir.
← Sayfa 26 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 28 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.