9. sınıf Biyoloji ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 52 2. Performans Görevi (Mineraller ve Önemi) için yol gösterici bilgiler aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
2. Performans Görevi: Mineraller ve Önemi
Görev 52 ve 53. sayfalardadır. Sonunda minerallerin önemini anlatan bir broşür hazırlanır.
2. Kaynakların güvenilirliği
Sağlık Bakanlığı, üniversiteler ve hakemli bilimsel yayınlar gibi güvenilir kaynaklar tercih edilmeli; her kaynak tablodaki ölçütlere (hakem değerlendirmesi, uzman görüşü, güncellik vb.) göre kontrol edilmelidir.
3. Minerallerin görevleri, kaynakları ve eksiklik belirtileri
| Mineral | Fizyolojik görevleri | Bulunduğu besinler | Eksikliğinde görülebilecek sorunlar |
|---|---|---|---|
| Demir (Fe) | Hemoglobinin yapısına katılır, kanda oksijen taşınmasını sağlar. | Kırmızı et, karaciğer, yumurta sarısı, kuru baklagiller, pekmez, ıspanak | Kansızlık (anemi), halsizlik, çabuk yorulma |
| Fosfor (P) | Kemik ve dişlerin yapısına, ATP ve nükleik asitlerin yapısına katılır. | Süt ve süt ürünleri, et, balık, yumurta, kuruyemişler | Kemik zayıflığı, kas güçsüzlüğü, büyüme geriliği |
| İyot (I) | Tiroit hormonlarının yapısına katılır, metabolizma hızını düzenler. | İyotlu tuz, deniz ürünleri, balık | Guatr, çocuklarda büyüme ve zihinsel gelişme geriliği |
| Potasyum (K) | Hücre içi sıvı dengesini sağlar; sinir iletimi ve kas (kalp) kasılmasında görev alır. | Muz, patates, kuru kayısı, baklagiller, yeşil yapraklı sebzeler | Kas zayıflığı, kramplar, kalp atışlarında düzensizlik |
| Sodyum (Na) | Vücut sıvı-elektrolit dengesini sağlar; sinir iletimi ve kas kasılmasında görev alır. | Sofra tuzu, peynir, turşu, işlenmiş gıdalar | Baş ağrısı, kas krampları, halsizlik, tansiyon düşüklüğü |
| Kalsiyum (Ca) | Kemik ve dişlerin yapısına katılır; kanın pıhtılaşması, kas kasılması ve sinir iletiminde görev alır. | Süt, yoğurt, peynir, susam (tahin), yeşil yapraklı sebzeler | Kemik erimesi (osteoporoz), çocuklarda raşitizm, diş çürükleri, kas krampları |
| Magnezyum (Mg) | Birçok enzimin çalışmasına yardımcı olur; kas ve sinir işleyişinde, kemik yapısında görev alır. Bitkilerde klorofilin yapısına katılır. | Yeşil yapraklı sebzeler, kabuklu yemişler (fındık, badem), tam tahıllar, baklagiller | Kas krampları, yorgunluk, sinirsel bozukluklar, kalp ritim bozuklukları |
| Kükürt (S) | Bazı amino asitlerin ve proteinlerin (saç, tırnak, deri proteinleri) yapısına katılır. | Et, yumurta, süt, soğan, sarımsak, baklagiller | Saç, tırnak ve deri sorunları (yeterli protein alan kişilerde eksiklik nadirdir) |
| Çinko (Zn) | Birçok enzimin yapısına katılır; bağışıklık sistemi, yara iyileşmesi ve büyümede görev alır. | Et, deniz ürünleri, kabak çekirdeği, kuruyemişler, baklagiller | Bağışıklığın zayıflaması, yara iyileşmesinde gecikme, büyüme geriliği, saç dökülmesi |
| Flor (F) | Diş minesini güçlendirir, diş çürümesini önler; kemik yapısına katılır. | Florlu içme suyu, çay, deniz ürünleri | Diş çürüklerinde artış |
| Klor (Cl) | Sıvı dengesinin korunmasına yardım eder; midede hidroklorik asidin (mide asidi) yapısına katılır. | Sofra tuzu, zeytin, domates | Sindirim bozuklukları, sıvı dengesizliği |
4–9. Değerlendirme ve broşür
- Tablo, kitabın sonundaki Form 8 çalışma kâğıdıyla karşılaştırılarak eksikler düzeltilir.
- Su deneylerinden çıkan sonuç: Suyun çözücülük, yüksek ısı kapasitesi, adezyon-kohezyon ve yüzey gerilimi özellikleri madde taşınmasını, vücut sıcaklığının düzenlenmesini ve sucul yaşamı mümkün kılar.
- Yeterli ve dengeli beslenmenin rolü: Hiçbir besin tek başına bütün mineralleri içermez. Süt grubu, et-yumurta-baklagil grubu, sebze-meyve grubu ve tahıllardan her gün yeterli miktarda tüketmek mineral eksikliğini önler.
- Kendi beslenme alışkanlıklarınız için öneriler: Kahvaltıyı atlamamak, günde 2–3 porsiyon süt ürünü tüketmek, her öğünde sebze-meyve bulundurmak, hazır gıda ve aşırı tuz tüketimini azaltmak, yeterli su içmek.
- Broşürde inorganik moleküllerin özellikleri, suyun özellikleri ve minerallerin görevleri kısa başlıklar, şemalar ve görsellerle anlatılabilir.
← Sayfa 49 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 53 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.