12. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 126
12. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 126 Uygulama 10 ve Araştırma cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
Uygulama 10
1. Soru
Cevap: Işık doğrusal yolla yayılır. Güneş kişinin arkasında olduğunda yüzden fotoğraf makinesine doğru yansıyan ışık, arka plandan gelen güçlü ışığa göre çok azdır. Kişi ışığın önünü kapattığı için gölge (siluet) gibi görünür; makinenin ayarı parlak arka plana göre yapıldığından yüz karanlık kalır. Saç ve vücut kenarlarında görülen parlaklık ise ışığın kenarlardan bükülmesi ve saçılmasıyla ilgilidir.
2. Soru
Cevap: Gölgenin kenarlarının bulanık görünmesi tek başına kırınımı kanıtlamaz. Kullanılan ışık kaynağı noktasal olmadığı için kenarlarda yarı gölge oluşur ve bulanıklığın büyük kısmı bundan kaynaklanır. Görünür ışığın dalga boyu çok küçük olduğundan el gibi büyük bir engelde kırınım etkisi çok azdır; kırınımı açıkça görmek için dalga boyuna yakın genişlikte dar yarıklar ve tek renkli ışık kullanmak gerekir.
Araştırma (X ışınları ve kırınım)
Yol gösterici bilgiler: X ışınlarının dalga boyu (yaklaşık 0,01-10 nm) atomlar arası uzaklıklar mertebesindedir. Bu yüzden düzenli dizilmiş kristallerde kırınıma uğrarlar ve bu yöntemle maddelerin kristal yapısı incelenir (X ışını kırınımı). Röntgen filminde ise görüntü, X ışınlarının kemik gibi yoğun dokularda daha çok, yumuşak dokularda daha az soğurulmasıyla oluşur. Kemiğin kenarlarının keskin görünmesi, kırınımın röntgen görüntüsündeki etkisinin çok küçük olduğunu gösterir.
Araştırma (Doppler olayının kullanım alanları)
Yol gösterici bilgiler:
- Balık avcılığı: Teknelerdeki sonar (balık bulucu) cihazları suya ses dalgası gönderir. Yankının dönüş süresinden balık sürüsünün derinliği, yankının şiddetinden büyüklüğü, frekans değişiminden (Doppler kayması) sürünün hareket yönü ve hızı belirlenir.
- Damar tıkanıklıkları: Doppler ultrason cihazı damara ses dalgası gönderir; hareket eden kan hücrelerinden yansıyan dalgaların frekans değişiminden kanın akış hızı ve yönü ölçülür. Daralan bölgede akış hızı artar, tıkanıklıkta akış azalır.
- Hava durumu ve uçuş güvenliği: Doppler hava radarları yağmur damlalarından ve bulutlardan yansıyan dalgaların frekans değişimiyle rüzgârın yönünü ve hızını, türbülans ve fırtına bölgelerini belirler. Bu bilgiler pilotlara hava trafik merkezleri ve uçaktaki hava radarı aracılığıyla ulaşır.
← Sayfa 125 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 127 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.