11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 45
11. sınıf Matematik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 45 Sıra Sizde 5 (atomik ağırlık ve yoğunluk) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
1. Soru
Tablodaki 18 elementin verileriyle çizilen serpme diyagramı:
Atomik ağırlığın ortalaması ≈ 57,2, yoğunluğun ortalaması ≈ 4,97 g/cm³ alınarak bölgeler sayıldığında:
| Bölge | Nokta sayısı | Elementler |
|---|---|---|
| 1. bölge (iki değişken de ortalamadan büyük) | 5 | Ni, Co, Sn, Sb, Au |
| 2. bölge | 2 | Cr, Fe |
| 3. bölge (iki değişken de ortalamadan küçük) | 9 | Li, C, N, O, Na, Al, Si, Cl, Ar |
| 4. bölge | 2 | Br, Kr |
BSO = [(5 + 9) − (2 + 2)] / 18 = 10 / 18 ≈ 0,56
Yazılımla hesaplanan korelasyon katsayısı ise r ≈ 0,84 olur.
Sonuç: Elementlerin atomik ağırlığı ile yoğunluğu arasında pozitif yönlü bir ilişki vardır; atomik ağırlığı büyük olan elementlerin yoğunluğu genellikle daha büyüktür. (BSO orta düzey, korelasyon katsayısı güçlü düzey bir ilişki göstermektedir. Korelasyon katsayısının yüksek çıkmasında, ortalamadan çok uzaktaki altın verisinin de etkisi vardır.)
2. Soru
Bu genelleme yapılamaz. Gerekçeler:
- İlişki pozitif olsa da mükemmel değildir; noktalar bir doğru üzerinde değildir ve kuralı bozan örnekler vardır. Örneğin brom (79,90) ve kripton (83,79), atomik ağırlıkları kromdan (51,99) ve demirden (55,84) büyük olduğu hâlde çok daha küçük yoğunluğa sahiptir. Sodyum da karbondan ağır olduğu hâlde yoğunluğu daha küçüktür.
- Korelasyon bir eğilimi gösterir, her durumda geçerli bir kural ya da neden-sonuç ilişkisi göstermez.
- Yoğunluk yalnızca atom kütlesine değil; atomun yarıçapına, atomların nasıl dizildiğine ve maddenin katı, sıvı veya gaz hâlinde olmasına da bağlıdır.
- Yalnızca 18 elementlik bir örneklem incelenmiştir; sonuç bütün elementlere genellenemez.
Doğru yorum: “İncelenen elementlerde atomik ağırlık arttıkça yoğunluk genel olarak artma eğilimindedir.”
← Sayfa 44 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 46 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.