11. sınıf Kimya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 255 2.24. Etkinlik 6. ve 7. adım ile Değerlendirme cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
Bu sayfadaki 5. adım soruları (iyonlaşma denklemleri, ortak iyonlar ve ç, d maddeleri) Sayfa 254‘te cevaplanmıştır.
6. Adım
a) Ortak iyonun çözünürlüğe etkisi
Suda az çözünen bir tuz, kendi iyonlarından birini içeren bir çözeltide saf sudakinden daha az çözünür; ortak iyon derişimi arttıkça çözünürlük azalır.
b) Ortak iyonun Kçç‘ye etkisi
Ortak iyon Kçç‘yi değiştirmez; sabit sıcaklıkta Kçç sabittir. Bir iyonun derişimi artınca diğerinin derişimi azalır ve çarpım aynı kalır.
c) Le Chatelier ilkesiyle açıklama
Dengedeki doygun çözeltiye ortak iyon eklenince o iyonun derişimi artar. Sistem bu artışı azaltmak için iyonları birleştirerek katı oluşturan çökelme yönüne kayar. Bu yüzden çözünmüş tuz miktarı, yani çözünürlük azalır.
7. Adım
Çıkarımlar sınıfta paylaşılır. Örnek özet: “Sıcaklık, çözünmenin endotermik ya da ekzotermik olmasına göre çözünürlüğü ve Kçç‘yi değiştirir; ortak iyon ise çözünürlüğü azaltır ama Kçç‘yi değiştirmez.”
Değerlendirme
1. Çözünürlüğe etki eden faktörler
Sıcaklık: Endotermik çözünmede sıcaklık artışı çözünürlüğü ve Kçç‘yi artırır; ekzotermik çözünmede azaltır.
Ortak iyon: Tuzla ortak iyon içeren ortamda çözünürlük azalır; Kçç değişmez.
2. Le Chatelier ilkesiyle açıklama
Doygun çözelti bir denge sistemidir. Sıcaklık değiştirildiğinde sistem ısı etkisini azaltacak yöne (endotermikte ısınınca çözünme, ekzotermikte ısınınca çökelme yönüne) kayar. Ortak iyon eklendiğinde sistem bu iyonun derişimini azaltmak için çökelme yönüne kayar ve çözünürlük düşer.
← Sayfa 254 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 256 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.