11. sınıf Coğrafya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 78 3. Ünite Ölçme ve Değerlendirme sorularından 10-14. soruların cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
10. Soru: Mavi Vatan’ın komşularla ilişkilere etkisi
Deniz yetki alanlarının sınırları komşu ülkelerin iddialarıyla çakıştığında (özellikle Ege ve Doğu Akdeniz’de) anlaşmazlıklar ve diplomatik gerginlikler yaşanabilir. Öte yandan haklarını açıkça belirleyen bir doktrin, uluslararası hukuka dayalı müzakereleri, ortak enerji projelerini ve iş birliğini de mümkün kılar. Kısacası Mavi Vatan, Türkiye’nin deniz komşularıyla ilişkilerinde hem pazarlık gücünü artıran hem de dengeli bir çözüm arayışını gerektiren bir unsurdur.
11. Soru: Stratejik çıkarlar ve egemenlik hakları açısından önemi
- Kara suları, kıta sahanlığı ve münhasır ekonomik bölgedeki hakları tanımlayarak bu alanlardaki kaynakların aranması ve kullanılması yetkisini korur.
- Enerji güvenliğine katkı sağlar; deniz ticaret yollarının ve boğazların güvenliğini destekler.
- Denizler üzerindeki hava sahasını da kapsadığı için ulusal savunma açısından önem taşır.
- Toplumda denizcilik bilincinin gelişmesini sağlar.
12. Soru: Sulanabilir arazinin artmasının etkileri
Tabloya göre sulanabilen arazi 2007’de 272.697 hektar iken 2024’te 675.250 hektara çıkmış, yaklaşık 2,5 katına yükselmiştir (yaklaşık %148 artış). Traktör sayısının da 51.739’dan 181.216’ya (yaklaşık 3,5 kat) çıkması tarımda makineleşmenin arttığını gösterir. Bunun sonucunda:
- Kuru tarımın yerini sulu tarım almış; birim alandan alınan ürün artmış, yılda birden fazla ürün alınabilir olmuştur.
- Pamuk, mısır gibi değeri yüksek sanayi bitkilerinin üretimi yaygınlaşmıştır.
- Çiftçilerin gelir düzeyi yükselmiş, tarıma dayalı sanayi gelişmiştir.
13. Soru: Elektrik üretimindeki artışın proje hedeflerine katkısı
Barajlardaki hidroelektrik santralleri yenilenebilir ve yerli enerji sağlayarak ülkenin enerji açığını kapatmaya ve dışa bağımlılığı azaltmaya katkı sunar. Ucuz ve yeterli enerji bölgede sanayi tesislerinin kurulmasını, sulama için pompaj istasyonlarının çalıştırılmasını ve kentsel-kırsal altyapının gelişmesini kolaylaştırır. Bu da istihdamı ve halkın refah düzeyini artırarak projenin kalkınma hedeflerine ulaşmasına yardım eder.
14. Soru: GAP’ın ekonomik ve sosyal etkilerine dair çıkarımlar
- Ekonomik: İhracat 3,3 milyar dolardan 12,31 milyar dolara (yaklaşık 3,7 kat) çıkmıştır; tarımsal üretim, sanayi ve ticaret gelişmiştir.
- İstihdam: İş gücüne katılma oranı %34’ten %46,7’ye yükselmiştir; yeni iş olanakları doğmuştur.
- Nüfus: Nüfus yoğunluğu 95’ten 125 kişi/km²ye çıkmıştır; bölge daha fazla nüfus barındırır hâle gelmiş, dışarıya göç azalmış, şehirler büyümüştür.
- Sosyal: Eğitim, sağlık ve altyapı yatırımları yaşam kalitesini artırmış; gelir düzeyindeki artış sosyal istikrara katkı sağlamıştır.
← Sayfa 77 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 79 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.