11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları Sayfa 221

11. sınıf Biyoloji ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 221 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 13-16. soruların cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

13. Soru

İçeceklerle alınan su azalır; buna karşılık idrarla atılan su da azalır, idrar koyulaşır. Terlemeyle su kaybı bir miktar azalabilir; ancak solunum ve dışkıyla kayıp devam eder. Boşaltım sistemi: Kanın ozmotik basıncı yükselince hipotalamus ADH salgısını artırır; böbreklerde suyun geri emilimi artar, az ve derişik idrar oluşur. Aldosteron etkisiyle Na⁺ ve su tutulur. Dolaşım sistemi: Kan hacmi ve kan basıncı düşme eğilimindedir; kan koyulaşır, kalp atım hızı artar, damarlar daralır. Susama hissi oluşur; yeterli su alınmazsa baş ağrısı, halsizlik ve dehidrasyon görülür.

14. Soru

İshalde bağırsaklardan su ve Na⁺, K⁺, bikarbonat gibi elektrolitler emilemeden dışkıyla atılır. Kan hacmi ve kan basıncı düşer, elektrolit dengesi bozulur (kas ve kalp çalışması etkilenir), bikarbonat kaybıyla kan pH değeri düşebilir. Özellikle bebek ve yaşlılarda hızla dehidrasyon gelişir ve hayati tehlike oluşabilir. Dolaşım sistemi kalp atım hızını artırır, damarları daraltır ve kanı hayati organlara yönlendirir. Boşaltım sistemi ADH ve aldosteron etkisiyle su ve Na⁺ geri emilimini artırır, idrar miktarını azaltır; ayrıca H⁺ atılımını artırıp bikarbonatı geri emerek pH değerini korumaya çalışır. Kaybedilen su ve elektrolitlerin ağızdan veya serumla yerine konması gerekir.

15. Soru

Cevap: B

• I yapılamaz: Su tüketimi en fazla olan kunduzun idrar yoğunluğu en düşüktür (200 g/L).
• II yapılabilir: Henle kulpu kısa → orta → çok uzun sıralamasında idrar yoğunluğu 200 → 600 → 1200 g/L olarak artmaktadır.
• III yapılamaz: Henle kulpu en uzun olan kanguru faresi en az su tüketir.

16. Soru

Kanguru faresinin çok uzun Henle kulpu suyun neredeyse tamamını geri emerek çok derişik idrar oluşturur. Bu özellik diğer sistemlerle birlikte bir bütün oluşturur:

• Sindirim: Çok az su içer; suyunun büyük kısmını yediği kuru tohumların yıkımından oluşan metabolik sudan sağlar. Kalın bağırsakta suyun büyük kısmı geri emilir, dışkısı çok kurudur.
• Solunum: Burun boşluğu verilen havadaki su buharının bir kısmını yoğunlaştırıp geri kazanmaya yardım eder; böylece solunumla su kaybı azalır.
• Dolaşım: Kan, metabolik suyu ve geri emilen suyu dokulara dağıtır; ADH gibi hormonları böbreklere taşıyarak su tasarrufunun düzenlenmesine aracılık eder.
• Davranış: Gündüz serin yuvasında kalıp gece aktif olarak terleme ve solunumla su kaybını azaltır.

← Sayfa 220 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 222 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.