10. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları Sayfa 179

10. sınıf Biyoloji ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 179 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 21–23. soruların (anız yakma ve deniz kirliliği) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

21. Soru

Örnek cevap: Çevremde dere yataklarına evsel atık ve moloz dökülmesi, tarım arazilerinde aşırı gübre ve tarım ilacı kullanılması, yeraltı sularının kaçak kuyularla aşırı çekilmesi, ormanlık alanlarda piknik sonrası söndürülmeyen ateşler ve bırakılan çöpler, kışın kömür kullanımından kaynaklanan hava kirliliği, yeşil alanların yapılaşmaya açılması ve atık pillerin çöpe atılması gibi durumlar sürdürülebilirliği kısıtlamaktadır.

22. Soru

• Anız yakmanın etkileri: Topraktaki organik madde yanarak yok olur, karbon ve azot dengesi bozulur, toprak verimsizleşir. Toprakta yaşayan mikroorganizmalar, solucanlar ve böcekler ölür; ayrıştırma ve madde döngüleri aksar. Yuvaları yanan yaban hayvanları ölür veya göç eder. Havaya CO₂ ve duman verilir, hava kirlenir. Bitki örtüsüz kalan toprak erozyona açık hâle gelir.
• Denizlerde plastik atıkların etkileri: Plastikler yüzlerce yıl ayrışmadan kalır, mikroplastiklere bölünür. Bu parçacıkları yutan canlılar zehirlenir ve zehirli maddeler biyolojik birikimle besin zincirinde yukarı doğru, insana kadar taşınır. Büyük plastik parçalara takılan veya onları besin sanıp yutan kaplumbağa, deniz kuşu ve memeliler yaralanır, ölür. Sonuçta deniz biyoçeşitliliği azalır, balıkçılık ve insan sağlığı zarar görür.

Her iki durum da biyoçeşitliliği, madde döngülerini ve besin ilişkilerini bozarak ekolojik sürdürülebilirliği tehdit eder.

23. Soru

Cevap: Sürdürülebilirliği kısıtlayan durumların çoğunun nedeni insan faaliyetleridir: Kısa vadeli kazanç için anız yakmak, ormanları kesmek, atıkları doğaya bırakmak, tek kullanımlık ürünleri aşırı tüketmek, fosil yakıtlara bağımlı olmak ve plansız yapılaşma bunlara örnektir. Bilinç eksikliği ve kurallara uyulmaması sorunları büyütür. Öte yandan insan, olumlu davranışlarla bu durumları tersine çevirebilecek güce de sahiptir: Anızı yakmak yerine toprağa karıştırmak, atıkları ayrıştırıp geri dönüştürmek, plastik kullanımını azaltmak, koruma alanları oluşturmak ve çevre eğitimine önem vermek sürdürülebilirliğe katkı sağlar.

← Sayfa 178 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 180 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.