9. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları (2. Kitap) Sayfa 33

9. sınıf Matematik (2. Kitap) ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 33 4. Sıra Sizde cevapları aşağıdadır. Sorular görseller üzerinde inceleme yapmaya dayandığı için örnek cevaplar ve yol gösterici bilgiler verilmiştir.

İpucu: 31 ve 32. sayfadaki 2. Örnek’in çözümünde kullanılan yöntem bu sorularda da kullanılabilir.

a)

Örnek cevap:

• Yansıma: Ortadaki büyük motif, içinden geçen dikey doğruya göre simetriktir; sol yarısı sağ yarısının ayna görüntüsüdür.
• Öteleme: Kenar şeritlerindeki küçük yıldız/düğüm motifleri aynı yönde, eşit aralıklarla tekrar eder; her biri bir öncekinin ötelenmiş hâlidir.
• Dönme: Çok köşeli yıldız biçimli motiflerdeki kollar, yıldızın merkezi etrafında eşit açılarla döndürülerek yerleştirilmiştir.

Yansımayla elde etme: Ötelenmiş iki motifin arasına, motiflere paralel iki doğru çizilir (aralarındaki uzaklık öteleme miktarının yarısı kadar); motif önce birinci, sonra ikinci doğruya göre yansıtılınca ötelenmiş motif elde edilir. Dönmüş bir motif için yıldızın merkezinden geçen ve aralarındaki açı dönme açısının yarısı olan iki doğru çizilir; motif bu iki doğruya göre art arda yansıtılınca dönmüş motif elde edilir.

b)

Örnek cevap: Görsel 2’deki büyük madalyon (orta desen) hem yatay hem dikey simetri eksenine sahiptir; bu iki doğru yansıma doğrularıdır. Sol ve sağ uçtaki yarım motifler birbirinin bu dikey eksene göre yansımasıdır. Ortadaki çiçek/yıldız biçimli motif ise merkezi etrafında döndürülerek tekrar eden yapraklardan oluşur (dönme dönüşümü). Bu dönme, motifin merkezinden geçen ve aralarındaki açı dönme açısının yarısı kadar olan iki doğruya göre art arda yansıma yapılarak elde edilebilir.

c)

Örnek cevap: Geometrik dönüşümler, tek bir motifin tekrar edilmesiyle düzenli, dengeli ve göze hoş gelen desenler oluşturmayı kolaylaştırır. Simetri ve tekrar, eserlere uyum ve ritim kazandırır. Ayrıca bazı kültürlerde canlı figürü yerine geometrik süslemenin tercih edilmesi, motiflerin kalıplarla kolayca çoğaltılabilmesi ve büyük yüzeylerin sistemli biçimde kaplanabilmesi de nedenler arasındadır.

ç)

Yol gösterici bilgiler: Araştırmada Türk halı ve kilimlerinde sık görülen motiflere (ör. elibelinde, koçboynuzu, yıldız, bereket, göz motifleri), Selçuklu ve Osmanlı mimarisindeki geometrik süslemelere (taç kapılar, çini panolar, ahşap kapılar) bakılabilir. Her örnekte:

• motifin hangi doğruya göre yansıtıldığı,
• hangi yönde ve ne kadar ötelendiği,
• hangi merkez etrafında kaç derece döndürüldüğü

belirlenmelidir. Değerlendirmede bu motiflerin kuşaktan kuşağa aktarılarak kültürel kimliği yansıttığı, geometrik dönüşümlerin ise motiflerin düzenli ve estetik biçimde çoğaltılmasını sağladığı vurgulanabilir.

← Sayfa 30 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 34 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.