9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 184
9. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 184 4. Çalışma Yaprağı cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
1. Soru
a) Balonun şeklindeki değişim
Derinlikler arasında h1 < h2 < h3 ilişkisi vardır. Sıvı basıncı derinlikle arttığı için balona dışarıdan etki eden basınç 1 → 2 → 3 sırasıyla artar. Balonun içindeki hava sıkıştırılabildiğinden balon derine indikçe küçülür (hacmi azalır): V1 > V2 > V3. Basınç her yönde etki ettiği için balon her yönden sıkışır.
b) Denizaltılarda neden şekil değişimi gözlenmez?
Balonun ince ve esnek zarı dış basınca karşı koyamaz. Denizaltıların gövdesi ise yüksek basınca dayanacak şekilde kalın, sert ve dayanıklı malzemelerden (çelik, titanyum) yapılır; basıncı her yönden eşit dağıtan silindirik veya küresel biçimdedir. Bu yüzden denizaltının hacmi pratikte değişmez. Ayrıca içerideki hava basıncı kontrol altında tutulur.
c) Sıvılarda basınca etki eden etmenler
P = h · d · g modeline göre durgun sıvı basıncı; derinliğe (h), sıvının yoğunluğuna (d) ve yer çekimi ivmesine (g) bağlıdır; üçüyle de doğru orantılıdır. Kabın şekline ve sıvının miktarına bağlı değildir.
2. Soru
a) Dalgıç elbisesi, tüp ve ağırlık takımı
- Dalgıç elbisesi: Vücudu soğuktan korur; elbise içindeki hava kabarcıkları ve köpük malzeme yalıtım sağlar. Ayrıca elbise vücudun hacmini ve kaldırma kuvvetini artırır.
- Dalış tüpü: Derinde nefes alınabilmesi için gereklidir. Regülatör, tüpteki havayı bulunulan derinliğin sıvı basıncına eşit basınçla verir; böylece dalgıç artan dış basınca rağmen akciğerlerini şişirebilir.
- Ağırlık takımı: Elbise ve vücut nedeniyle kaldırma kuvveti ağırlıktan büyük olur ve dalgıç yüzeye itilir. Ağırlık takımı toplam ağırlığı artırarak kaldırma kuvvetini dengeler; dalgıç istediği derinliğe inip orada askıda kalabilir.
b) Kabarcıkların büyümesi
Kabarcık yüzeye yaklaştıkça derinlik ve dolayısıyla üzerine etki eden sıvı basıncı azalır. Kabarcıktaki gaz sıkıştırılabildiği için dış basınç azaldıkça genleşir ve büyür. Büyüyen kabarcığın hacmi arttığından ona etki eden kaldırma kuvveti de artar.
c) Kulaklarda sıkışma ve acı
Derine inildikçe dış sıvı basıncı artar. Vücudun büyük kısmı sudan oluştuğu ve sıvılar sıkıştırılamadığı için vücut bu basıncı genel olarak hissetmez. Ancak orta kulak hava ile doludur; kulak zarının dış tarafındaki basınç içerideki hava basıncından büyük olunca zar içeri doğru itilir ve sıkışma, ağrı hissedilir.
Bunu önlemek için dalgıçlar yavaş inerek sık sık “kulak eşitleme” yapar: Burun kapatılıp hafifçe nefes verilir veya yutkunulur; böylece östaki borusu açılır, orta kulaktaki basınç dış basınca eşitlenir. Bu uygulama yapılmazsa kulak zarı zedelenebilir ve işitme kaybı yaşanabilir; bu nedenle dalış eğitimi ve kurallara uyum insan sağlığı için çok önemlidir.
← Sayfa 182 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 185 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.