Lise Temel Dinî Bilgiler (İslam 1) Ders Kitabı Cevapları Sayfa 116
Lise seçmeli Temel Dinî Bilgiler (İslam 1) ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 116 Ünite Sonu Ölçme ve Değerlendirme 17-22. soruların cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
17. soru: İcma ve kıyasın benzer ve farklı yönleri
Cevap:Benzer yönleri: İkisi de Kur’an ve sünnetten sonra gelen, onlara dayanmak zorunda olan delillerdir; ikisi de müçtehit âlimlerin çabasıyla ortaya çıkar ve yeni meselelere hüküm bulmaya yarar. Farklı yönleri: İcma, müçtehit âlimlerin bir mesele üzerinde vardıkları görüş birliğidir (ör. namazın vakit ve rükünleri). Kıyas ise hükmü açıkça bildirilmemiş yeni bir meseleyi, ortak gerekçe taşıyan ve hükmü belli bir meseleye benzeterek hükme bağlama yöntemidir (ör. sarhoşluk veren tüm maddelerin şarap gibi haram sayılması). İcmada çok sayıda âlimin ittifakı gerekirken kıyas bir âlimin akıl yürütmesiyle yapılabilir.
18. soru: Fıkıh ve fıkıh usulü ilişkisi
Örnek cevap: Fıkıh usulü, hükümlerin hangi kaynaklardan ve hangi yöntemlerle çıkarılacağını belirleyen kurallar bütünüdür; adeta bir yol haritasıdır. Fıkıh (füruat) ise bu yöntemler kullanılarak ulaşılan hükümlerin kendisidir. Örneğin bir ayetten nasıl hüküm çıkarılacağını fıkıh usulü belirler; namazın farz olduğu hükmü ise fıkhın konusudur. Usul olmadan sağlıklı hüküm üretilemez.
19. soru: Suçun şahsiliği ilkesinin toplumsal adalet açısından önemi
Örnek cevap: Bu ilke sayesinde masum insanlar başkasının suçu yüzünden cezalandırılmaz. Kan davası, toplu cezalandırma ve aile bireylerinin damgalanması gibi haksızlıkların önüne geçilir. İnsanlar yalnızca kendi davranışlarından sorumlu tutulduğu için hukuka güven artar, kin ve intikam duyguları azalır.
20. soru: Bir çevre sorununun kamu yararı ilkesiyle yorumlanması
Örnek cevap: Örneğin bir fabrikanın atıklarını arıtmadan nehre bırakması, sahibine kâr sağlasa da nehirden içme ve sulama suyu alan binlerce insanın sağlığına ve geçimine zarar verir. Kamu yararının gözetilmesi ilkesine göre bireysel kazanç, toplumun ortak yararına zarar verecek şekilde elde edilemez. Bu nedenle fabrikaya arıtma tesisi kurma zorunluluğu getirilmesi ve verdiği zararın tazmin ettirilmesi bu ilkenin gereğidir.
21. soru: Hz. Ömer’in hukukun üstünlüğünü temsil eden bir uygulaması
Örnek cevap: Übey bin Kab ile aralarındaki anlaşmazlıkta Zeyd bin Sabit’in mahkemesine gitmiş; hâkimin kendisine yer açmasını adaletsizlik saymış, davacıyla aynı yerde oturmuş ve kendisine tanınmak istenen yemin muafiyetini reddederek yemin etmiştir. Böylece halife de olsa hukukun herkese eşit uygulanması gerektiğini göstermiştir.
22. soru: Bir yöneticide bulunması gereken temel değerler
Örnek cevap:
- Adalet ve eşitlik: Kendisi ve yakınları dahil herkese aynı kuralları uygulamalıdır (mahkemede ayrıcalığı reddetmesi).
- Sorumluluk bilinci: Halkının durumunu bizzat takip etmelidir (aç çocuklara un taşıması).
- İstişare: Önemli kararları danışarak almalıdır.
- Liyakat: Görevleri ehline vermeli, akrabalarını kayırmamalıdır.
- Tevazu ve merhamet: Kudüs’e mütevazı girmesi ve farklı inançlara güvence vermesi gibi.
← Sayfa 115 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 117 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.