12. Sınıf Dinler Tarihi Ders Kitabı Cevapları Sayfa 78
12. sınıf Dinler Tarihi ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 78 Ünitemizi Değerlendirelim A ve B bölümlerinin cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
A. Açık uçlu sorular
1. Yahudiliğin doğuşu ve gelişimi
Cevap: Yahudiler kendilerini soy olarak Hz. İbrahim, Hz. İshak ve Hz. Yakub’a dayandırır; din olarak ise MÖ 13. yüzyılda Hz. Musa’ya gelen vahiyle başlatır. Tarihî süreç kısaca şöyledir:
- Atalar Dönemi (MÖ 1800-1300): Hz. İbrahim Kenan’a göç eder; Hz. Yakub ve oğulları Hz. Yusuf döneminde Mısır’a yerleşir ve orada on iki kabileye dönüşür.
- Mısır’dan Çıkış ve Milletleşme (MÖ 1300-1200): Hz. Musa İsrailoğullarını Mısır’dan çıkarır, Sina’da Tanrı ile ahitleşilir ve Tevrat verilir; kırk yıl çölde kalınır, ardından Yeşu önderliğinde Kenan’a girilir.
- Hâkimler Dönemi (MÖ 1200-1050): Kabileler yerleşik hayata geçer.
- Krallar Dönemi (MÖ 1050-930): Saul, Davut ve Süleyman krallık yapar; Davut Kudüs’ü fetheder, Süleyman Mabedi inşa edilir.
- Bölünme ve Sürgünler (MÖ 930-586): Krallık İsrail ve Yahuda olarak ikiye ayrılır; İsrail MÖ 722’de Asurlularca, Yahuda MÖ 587’de Babillilerce yıkılır, mabed tahrip edilir ve halk Babil’e sürgün edilir.
- İkinci Mabed Dönemi (MÖ 538-MS 70): Pers Kralı Koreş dönüşe izin verir, mabed yeniden yapılır, Ezra’nın reformlarıyla Yahudilik sistemleşir; MS 70’te Romalılar mabedi yeniden yıkar.
- Sonraki dönem: Mişna ve Talmud derlenir, Rabbanî Yahudilik oluşur; Yahudiler 1948’de İsrail Devleti kuruluncaya kadar dağınık yaşar. Modern dönemde Ortodoks, Reformist, Muhafazakâr, Yeniden Yapılanmacı akımlar ve Siyonizm ortaya çıkar.
2. Yahudilikteki inanç esasları
Cevap: Yahudilikte İslam’daki gibi bağlayıcı bir âmentü yoktur; inançtan çok uygulama öne çıkar. İnanç esaslarını bugünkü şekliyle Musa b. Meymûn on üç madde hâlinde belirlemiştir. Başlıcaları:
- Tanrı: Tanrı birdir, eşi ve ortağı yoktur, yalnızca O’na tapılır. Tanrı özel olarak İsrailoğullarının koruyucusu kabul edilir; kutsal kitapta yer yer insana benzetilerek anlatılır. En kutsal ismi Yehova’dır.
- Peygamberlik: İbrahim’le başlar, Musa’yla zirveye ulaşır, Malaki’yle sona erer. Davut ve Süleyman peygamber değil kral sayılır.
- Kutsal kitap: Yazılı olan Tanah (Tora, Neviim, Ketuvim) ve sözlü gelenek olan Talmud (Mişna ve Gemara).
- Ahiret: Tevrat’ta açıkça yer almaz, geç dönemde benimsenmiştir; mezhepler arasında farklı görüşler vardır.
- Mesihçilik: Davut soyundan gelecek bir kurtarıcı beklenir.
- Ahit ve seçilmişlik: Tanrı’nın İsrailoğullarıyla ahit yaptığına ve onları seçtiğine inanılır.
- Kutsal toprak: Filistin ve Kudüs kutsal kabul edilir.
3. Hristiyanlığın doğuşu ve gelişimi
Cevap: Hristiyanlık, Yahudilik ile Grek, Roma ve Helenistik kültürlerin etkili olduğu bir ortamda Filistin’de doğmuştur. Hz. İsa MÖ 5 veya 4’te doğmuş, Musa şeriatine bağlı yaşamıştır. Ondan sonra Musa şeriatine uymayı sürdüren Yahudi-Hristiyanlığı ile Pavlus’un öncülük ettiği ve kurtuluş için şeriate uymayı şart görmeyen Gentile Hristiyanlığı ortaya çıkmış; zamanla Gentile Hristiyanlığı baskın gelmiştir. Hristiyanlık 313 Milan Fermanı’yla serbest kalmış, 325 İznik Konsili’nde İsa’nın tanrılığı kabul edilmiş, 395’te Roma’nın resmî dini olmuştur. Orta Çağ’da kilise-devlet bütünleşmesi, ikon kırıcılığı, 1054’te Katolik-Ortodoks ayrılığı ve Haçlı Seferleri yaşanmıştır. 16. yüzyılda Martin Luther’in öncülüğünde Reform hareketiyle Protestanlık doğmuş; Aydınlanma’dan sonra kilise bilim ve felsefeyle zorlanmış, misyonerlik ve diyalog faaliyetleriyle varlığını sürdürmüştür.
4. Hristiyanlığın inanç esasları
Cevap:
- Teslis: Baba, Oğul ve Kutsal Ruh’tan oluşan üç kişilikte tek Tanrı inancı.
- Kutsal kitap: Eski Ahit ve Yeni Ahit’ten oluşan Kitab-ı Mukaddes. Hristiyanlara göre İsa’ya indirilmiş ayrı bir İncil yoktur.
- Peygamberlik: Eski Ahit peygamberleri kabul edilir; İsa ise peygamber değil, Tanrı’nın Oğlu ve kelamı sayılır.
- Vahiy: İsa’nın vahiy almadığı, bizzat vahyin kendisi olduğu kabul edilir.
- Kurtuluş: Âdem ile Havva’nın işlediği asli günahtan insanlığın, İsa’nın çarmıhta kendini feda etmesiyle kurtulduğuna inanılır; kurtuluş bu olaya imana bağlıdır.
5. Hristiyanlıktaki ritüeller, semboller ve kutsal mekânlar
Cevap: Ritüeller: Günlük sabah ve akşam duaları; pazar günü yapılan haftalık ayin; Noel, Lent, Paskalya ve Pentekost gibi yıllık bayramlar; vaftiz, evharist, konfirmasyon, günah itirafı, evlilik, rahip takdisi ve hasta yağlama olmak üzere yedi sakrament (Protestanlar yalnızca ilk ikisini kabul eder). Semboller: Haç (çarmıh), güvercin (Kutsal Ruh), balık (İsa Mesih, Tanrı’nın oğlu, kurtarıcı) ve kuzu (insanlık için kurban edilen İsa). Kutsal mekânlar: Beytüllahim, Ürdün Nehri (El-Mağtas), Kudüs’teki Kıyamet Kilisesi, Vatikan’daki Aziz Petrus Kilisesi, Selçuk’taki Meryem Ana Kilisesi ve Tarsus’taki Aziz Pavlus Kuyusu. İbadet yerine kilise; büyüklerine katedral, küçüklerine şapel denir.
B. Çoktan seçmeli sorular
1. Soru
Cevap: E. Yehova ve Elohim iki ayrı tanrı değil, tek Tanrı’nın iki ismidir; Yehova rahmet, Elohim gazap yönünü ifade eder. Yahudilikte tek tanrı inancı ikili tanrı inancına dönüşmemiştir.
2. Soru
Cevap: C (Siyonizm). Paragrafta Theodor Herzl’in öncülük ettiği politik Siyonizm anlatılmaktadır.
← Sayfa 77 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 79 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.