12. Sınıf Kelam Ders Kitabı Cevapları Sayfa 98
12. sınıf Kelam ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 98 4. Ünite Ölçme ve Değerlendirme sorularının cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
A. Açık uçlu sorular
1. Kötülük problemi
Cevap: Kötülük problemi, dünyada kötülüklerin bulunmasından hareketle Allah’ın varlığını, kudretini ya da iyiliğini sorgulayan bir itirazdır: Tanrı kötülüğü engellemek istiyor da gücü mü yetmiyor, yoksa gücü yetiyor da engellemek mi istemiyor? İslam’a göre bu problem, Allah’ı isim ve sıfatlarıyla bir bütün olarak tanımakla çözülür. Allah mutlak kudret, adalet, merhamet ve hikmet sahibidir; kimseye zulmetmez. Dünya bir imtihan yeridir ve imtihanın gereği iyilikle kötülüğün birlikte bulunmasıdır. İnsana irade verilmiştir; kötülükleri yapan iradesiyle insandır. Şerri yaratmak şer değil, onu kesbetmek şerdir. Ayrıca insan sınırlı bilgisiyle neyin hayır neyin şer olduğunu tam bilemez ve meseleyi ahiretle birlikte değerlendirmek gerekir.
2. Yeni İlm-i Kelam’ın klasik kelamdan farklılaştığı noktalar
Cevap: Madde, cevher-araz gibi bazı klasik konular geri plana itilip Allah’ın varlığının ispatı öne çıkarılmıştır. İnsan hakları, kadının toplumsal konumu, dinlerin karşılaştırılması gibi yeni konular eklenmiştir. Modern bilimin verilerine ağırlık verilmiş, din-bilim ilişkisi tartışılmış; ispat-ı vacipte hudus ve imkân delillerinin yerine gaye ve nizam delili öne çıkarılmıştır. Materyalizm, pozitivizm, Darwinizm ve Freudizm gibi akımlar eleştirilmiştir. Mezhep taklidi yerine içtihat ve görüşler arası tercih benimsenmiş, kısa, sade ve anlaşılır bir üslup tercih edilmiştir.
3. Deizm ve “ilgilenmeyen Tanrı” anlayışı
Cevap: Deizm, Tanrı’nın varlığını ve âlemi yarattığını kabul eden, ancak vahyi, peygamberliği, ahireti ve Tanrı’nın âleme müdahalesini reddeden akımdır. Deistlere göre Tanrı evreni yaratıp harekete geçirmiş, sonra onu doğa kanunlarına bırakmıştır. Bu anlayış Allah’ın ilim, irade ve rahmet gibi sıfatlarını devre dışı bırakır. İslam’a göre ise Allah her an yaratma hâlindedir, her şeyi bilir, dualara icabet eder, kullarına şah damarından yakındır ve vahiyle insanlara yol gösterir. Dualara karşılık vermeyen, insanla ilgilenmeyen bir Tanrı anlayışı insanı yalnız ve rehbersiz bırakır; bu yüzden İslam’ın Allah anlayışıyla bağdaşmaz.
4. İnkârcı akımları bilmenin önemi
Cevap: Günümüz insanının inanç problemlerinin önemli bir kısmı bu akımlardan kaynaklanır. Onları tanımak, iddialarını ve zayıf yönlerini bilmek, inancımızı şüphelere karşı korumamızı sağlar. Ayrıca bu akımların etkisinde kalan insanlara doğru, ikna edici ve bilgiye dayalı cevaplar verebilmek; dine yöneltilen eleştirileri karşılayabilmek için de gereklidir. Bu, kelam ilminin temel görevlerinden biridir.
5. Enbiya suresi 22. ayet ışığında şirk
Cevap: Şirk, Allah’a ortak koşmak, O’ndan başka ilah edinmek ya da Allah’a has özellikleri başka varlıklara vermektir. Ayette, yerde ve gökte Allah’tan başka ilahlar bulunsaydı evrenin düzeninin bozulacağı bildirilir. Birden fazla ilah olsaydı iradeleri çatışır, evrende uyum ve düzen olmazdı. Hâlbuki evrende kusursuz bir düzen vardır; bu da Allah’ın tek olduğunu gösterir (temanu delili). Kur’an’a göre şirk affedilmeyecek bir günah ve büyük bir zulümdür; bütün peygamberler tevhidi tebliğ etmiş ve şirkle mücadele etmiştir.
B. Doğru-yanlış
| Madde | Cevap | Açıklama |
|---|---|---|
| 1 | Y | İslam dinini çağdaş inkârcı akımlara karşı savunan ilim kelamdır (Yeni İlm-i Kelam). |
| 2 | D | Kur’an Allah’ın varlığından çok birliği üzerinde durur; peygamberlerin asıl mücadelesi şirke karşıdır. |
| 3 | D | Hz. Muhammed son peygamberdir. |
| 4 | D | Bu akımlar Batı’da doğmuş, zamanla Müslüman toplumlarda da kısmen etkili olmuştur. |
| 5 | D | Kitapta kötülük probleminin çözümü için Allah’ın isim ve sıfatlarının bütüncül olarak tanınması gerektiği vurgulanır. |
C. Çoktan seçmeli sorular (1)
1. Soru
Cevap: E Ayetler şeytanın peşinden gidilmemesini, onun insanın açık düşmanı olduğunu bildirir. Şeytanı yücelten ve ona yönelen akım satanizmdir.
← Sayfa 94 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 99 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.