11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları Sayfa 207
11. sınıf Kimya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 207 2.17. Etkinlik (adım adım pH hesaplama) 1. adım cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
1. Adım
Tabloda eşit derişimli (0,1 M) üç asit çözeltisinin pH değerleri verilmiştir: HCl için 1, CH3COOH için 3, HCN için 6.
a) Plan
Örnek plan: (1) İyonlaşma denklemlerinin tek yönlü mü çift yönlü mü yazıldığını incelemek, (2) pH değerlerinden H3O+ derişimlerini hesaplamak, (3) bu derişimleri asit derişimiyle karşılaştırıp iyonlaşma yüzdesini bulmak, (4) sonuçlara göre asitleri kuvvetli-zayıf diye sınıflandırmak ve pH ile kuvvet arasındaki ilişkiyi yorumlamak.
b) Sonuçlar
Derişimler eşit olduğu hâlde pH değerleri farklıdır. pH değeri küçük olan çözeltide H3O+ derişimi büyüktür; bu da asidin daha fazla iyonlaştığını ve daha kuvvetli olduğunu gösterir. pH 1 birim azaldıkça H3O+ derişimi 10 kat artar.
c) Sınıflandırma
Kuvvetli asit: HCl
Zayıf asit: CH3COOH, HCN
ç) Ölçütler
- İyonlaşma denkleminin tek yönlü (→) ya da denge (⇌) şeklinde yazılması,
- H3O+ derişiminin asit derişimine eşit olup olmaması (iyonlaşma yüzdesi),
- Eşit derişimde pH değerinin küçük ya da büyük olması.
d) H3O+ derişimleri ([H3O+] = 10−pH)
HCl: 1 · 10−1 M
CH3COOH: 1 · 10−3 M
HCN: 1 · 10−6 M
e) Asit derişimi ile H3O+ derişimi
HCl: Tamamen iyonlaşır; her HCl molekülünden bir H3O+ oluştuğu için [H3O+] = asit derişimi = 0,1 M.
HCN: Çok az iyonlaşır; [H3O+] = 10−6 M, asit derişiminin (0,1 M) çok altındadır.
CH3COOH: Kısmen iyonlaşır; [H3O+] = 10−3 M, asit derişiminden küçüktür.
f) İyonlaşma yüzdeleri
İyonlaşma yüzdesi = ([H3O+] / asit derişimi) · 100
HCl: %100 | CH3COOH: (10−3 / 0,1) · 100 = %1 | HCN: (10−6 / 0,1) · 100 = %0,001
Sıralama: HCl > CH3COOH > HCN
g) Denge bağıntısı yazılabilecek asitler
CH3COOH ve HCN için denge bağıntısı (Ka) yazılabilir. Bu asitler kısmen iyonlaştığı için çözeltide iyonlaşmamış moleküller ile iyonlar arasında bir denge kurulur. HCl tamamen iyonlaştığından çözeltide HCl molekülü kalmaz, tepkime tek yönlüdür; bu yüzden denge bağıntısı yazılmaz.
← Sayfa 206 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 208 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.