11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları Sayfa 167
11. sınıf Kimya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 167 2.10. Etkinlik 5. adım ve Değerlendirme soruları cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
Sayfanın başındaki c ve ç maddeleri 4. adıma aittir; bu adım Sayfa 166‘da cevaplanmıştır.
5. Adım: Hız-zaman grafikleri
a) İleri tepkime hızındaki değişimin sebebi
Grafik I: t1 anında ileri tepkime hızı aniden düşmüş, geri tepkime hızı ise o an değişmemiştir. İleri hız tepken derişimine bağlı olduğundan bu durum sistemden bir tepkenin (N2 ya da H2) çıkarıldığını gösterir.
Grafik II: t1 anında ileri tepkime hızı aniden yükselmiş, geri tepkime hızı o an değişmemiştir. Bu da sisteme tepken (N2 ya da H2) eklendiğini gösterir.
b) Çarpışma teorisiyle açıklama
Grafik I: Tepken çıkarılınca birim hacimdeki tepken tanecik sayısı azalır, bu taneciklerin birim zamandaki etkin çarpışma sayısı düşer ve ileri hız azalır. Sistem geri yöne kaydıkça ürün (NH3) tanecikleri azaldığı için geri tepkimedeki çarpışmalar da seyrekleşir ve geri hız düşer; tepken derişimi bir miktar arttığı için ileri hız da biraz toparlanır. İki hız t2‘de, başlangıçtakinden daha düşük bir değerde eşitlenir.
Grafik II: Tepken eklenince birim hacimdeki tepken tanecikleri çoğalır, etkin çarpışma sayısı artar ve ileri hız yükselir. Oluşan NH3 arttıkça NH3 moleküllerinin çarpışmaları da sıklaşır, geri hız artar; tepkenler harcandıkça ileri hız biraz düşer. İki hız t2‘de, başlangıçtakinden daha yüksek bir değerde eşitlenir.
Değerlendirme
1. Tepken eklenmesi ya da çıkarılması
Le Chatelier ilkesine göre dengedeki sistem, kendisine yapılan etkiyi azaltacak yönde kayar. Tepken eklenirse fazla tepkeni harcamak için sistem ürünler yönüne ilerler. Tepken çıkarılırsa eksilen tepkeni bir miktar geri kazanmak için sistem tepkenler yönüne ilerler. Etki tamamen ortadan kalkmaz, yalnızca kısmen telafi edilir; sıcaklık sabitse Kc değişmez.
2. Ürün eklenmesi ya da çıkarılması
Ürün eklenirse sistem fazla ürünü tüketmek için tepkenler yönüne kayar. Ürün çıkarılırsa eksilen ürünü bir ölçüde yeniden oluşturmak için ürünler yönüne kayar. Bu sırada Kc değeri sabit sıcaklıkta aynı kalır.
← Sayfa 166 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 169 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.