11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları Sayfa 158

11. sınıf Biyoloji ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 158 2. Etkinlik 3-5. basamaklar ve Değerlendirme (balık kılçığı diyagramı) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

3-5. Basamaklar

Diyagramlar örneğin şöyle hazırlanabilir:

• Negatif geri bildirim diyagramı (vücut sıcaklığı): Vücut sıcaklığı yükselir → termoreseptörler algılar → hipotalamus değerlendirir → ter bezleri çalışır, deri damarları genişler → vücut sıcaklığı düşer → uyarı ortadan kalkar, terleme azalır (döngü kapanır).
• Pozitif geri bildirim diyagramı (doğum): Bebeğin başı rahim ağzına baskı yapar → reseptörler uyarılır → beyne sinyal gider → oksitosin salgılanır → rahim kasılmaları artar → baskı daha da artar → daha çok oksitosin salgılanır … → bebek doğunca döngü sona erer.

Karşılaştırma tablosunda benzerlik olarak “ikisinde de algılama, merkez ve yanıt basamakları olması”, farklılık olarak “negatif geri bildirimin döngüyü durdurması, pozitif geri bildirimin etkiyi artırması” yazılabilir.

Değerlendirme – Balık Kılçığı Diyagramı

Negatif geri bildirim olayının özellikleri

• Oluşan sonuç, süreci başlatan etkiyi azaltır veya durdurur.
• Değişkeni normal (denge) değerine geri getirir; homeostaziyi doğrudan sağlar.
• Vücutta en yaygın düzenleme şeklidir; sürekli ve uzun süreli çalışır.
• Örnek: vücut sıcaklığı, kan glikozu, kan pH değeri, kan basıncının düzenlenmesi.

Pozitif geri bildirim olayının özellikleri

• Oluşan sonuç, başlatan etkiyi daha da artırır; etki kendini pekiştirir.
• Belirli bir amaç gerçekleşene kadar sürer, sonra sona erer.
• Homeostaziyi doğrudan sağlamaz; bir sürecin hızla tamamlanmasını sağlar. Kontrolsüz olursa zararlı olabilir.
• Örnek: doğumda oksitosin, kan pıhtılaşması, emzirmede süt salgısı.

Benzerlikler

• İkisinde de uyaranın algılanması, merkezde değerlendirilmesi ve yanıt basamakları vardır.
• İkisi de sinir sistemi ve hormonlar aracılığıyla yürütülür.
• İkisi de vücudun sağlıklı işleyişine katkı sağlar.

Farklılıklar

• Negatif geri bildirim değişikliği tersine çevirir; pozitif geri bildirim değişikliği büyütür.
• Negatif geri bildirim sürekli çalışır; pozitif geri bildirim kısa süreli ve belirli bir olayla sınırlıdır.
• Negatif geri bildirim dengeyi korur; pozitif geri bildirim dengeyi geçici olarak bozarak bir süreci tamamlar.

Etki

Geri bildirim mekanizmaları sayesinde iç ortam değişen koşullara rağmen kararlı tutulur, doğum ve pıhtılaşma gibi hayati süreçler zamanında tamamlanır; sonuçta homeostazi korunur ve yaşam sürdürülür.

← Sayfa 157 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 161 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.