10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 304
10. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 304 4.23 ve 4.24. Soru cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
4.23. Soru
a) Sismik izolatörler yapı güvenliğini nasıl artırır?
İzolatörler bina ile temel arasına konarak binayı zeminden kısmen ayırır. Zemin deprem sırasında hızla ileri geri hareket ederken yatayda esnek olan izolatörler bu hareketin büyük kısmını kendi üzerinde karşılar ve enerjinin bir bölümünü sönümler. Üst yapıya daha az ve daha yavaş sarsıntı iletilir, katlar arasındaki göreli yer değiştirme azalır. Ayrıca binanın titreşim periyodu uzadığından deprem dalgalarıyla rezonansa girme ihtimali düşer. Sonuçta kolon ve kirişlerdeki zorlanma azalır; yüksek binalarda hasar ve yıkılma riski küçülür.
b) Uzun vadeli çevresel etkiler
Örnek cevap: Olumlu yönden; depremde yıkılan ve yeniden yapılan bina sayısını azalttığı için büyük miktarda moloz, enkaz atığı, yeniden inşaat için harcanacak çimento, çelik ve enerji tasarrufu sağlar; bu da karbon salımını azaltır. Olumsuz yönden; kauçuk ve metal plakaların üretimi enerji ve ham madde gerektirir, ömrünü tamamlayan izolatörlerin geri dönüştürülmesi gerekir; düzenli bakım ve denetim yapılmazsa malzeme yaşlanarak etkinliğini yitirebilir.
4.24. Soru
Sismik izolatörler kauçuk ve metal (çelik) plakaların üst üste bütünleştirilmesiyle yapılır. Malzemelerin özellikleri:
- Kauçuk: Yatay doğrultuda esnektir; binanın zeminden bağımsız yatay hareket etmesine izin verir ve titreşim enerjisini sönümler (bazı türlerinde enerji sönümlemeyi artırmak için kurşun çekirdek kullanılır).
- Metal plakalar: Düşey doğrultuda sağlam ve rijittir; binanın ağırlığını taşır, kauçuğun yanlara doğru şişmesini engeller.
- Genel olarak dayanıklı, uzun ömürlü, sıcaklık ve neme karşı dirençli, deprem sonrasında eski şekline dönebilen malzemelerdir.
← Sayfa 303 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 306 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.