10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 249

10. sınıf Fizik ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 249 4.2. Dalgaların Temel Kavramları Konuya Başlarken soruları ve 4.2. Etkinlik (1–2. basamak) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

Konuya Başlarken

Meksika dalgası ile su dalgasının farkları

Örnek cevap: Meksika dalgasında hareketi insanlar isteyerek ve sırayla yapar; dalga yalnızca tribün boyunca tek bir yönde ilerler ve hareket kişilerin tepki süresine bağlıdır. Su dalgasında ise su tanecikleri birbirini etkileyerek kendiliğinden titreşir; dalga bir noktadan her yöne (halkalar hâlinde) yayılır ve enerjiyi kaynağın verdiği itme taşır. Ortak yönleri, iki durumda da tek tek kişilerin ya da su taneciklerinin yerinde kalıp yalnızca aşağı yukarı hareket etmesi, ilerleyenin ise hareketin (enerjinin) kendisi olmasıdır.

Az sayıda seyirciyle Meksika dalgası oluşturulabilir mi?

Az sayıda kişiyle hareket yapılabilir; ancak kişiler arasında boşluk çok olursa dalganın sürekliliği bozulur ve ilerleyen bir dalga görüntüsü oluşmaz. Dalganın gözle fark edilir bir biçim alması için ardışık ve sık dizilmiş çok sayıda kişi gerekir; tıpkı dalganın yayılması için birbirine yakın taneciklerden oluşan bir ortam gerekmesi gibi.

Günlük hayattaki dalga hareketi örnekleri

Göle atılan taşın oluşturduğu halkalar, deniz dalgaları, sallanan bir ipte ya da hortumda ilerleyen kıvrım, rüzgârda dalgalanan bayrak ve buğday tarlası, gitar telinin titreşimi, ses, deprem dalgaları, telefon ve radyo sinyalleri.

4.2. Etkinlik: Dalgaların Temel Özellikleri

1. Hareket türlerinin tanımları

• Dönme hareketi: Bir cismin, bir eksen ya da nokta etrafında dairesel yol izleyerek dönmesidir (dönme dolap, tekerlek).
• Öteleme hareketi: Cismin bütün noktalarının aynı yönde ve aynı miktarda yer değiştirerek bir yerden başka bir yere gitmesidir (yolda ilerleyen otomobil).
• Titreşim hareketi: Cismin bir denge konumunun iki yanında ileri geri ya da aşağı yukarı gidip gelmesidir (gitar teli, salıncak).

2. Dalga hareketlerinin canlandırılması

Meksika, su ve bayrak dalgaları sınıfta canlandırılır ve kronometreyle hareketin başlayıp bitmesi arasındaki süre ölçülür. Gözlem: Her öğrenci yerinde kalıp yalnızca bir kez kalkar–oturur ya da adım atar; ilerleyen şey hareketin kendisidir. Öğrenciler hareketi daha çabuk tekrar ettikçe dalga sınıfın bir ucundan diğerine daha kısa sürede ulaşır.

← Sayfa 248 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 250 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.