10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Sayfa 48

10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 48 Birlikte Öğrenelim (Çözümleyebilme) çalışmasının cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.

Bu bir grup çalışmasıdır; her grubun sorularına örnek cevaplar aşağıdadır.

I. Grup: İçerik

Söylenme amacı: Sevdiğinden ayrı düşen birinin hasretini ve ondan haber alma isteğini dile getirmek.

En belirgin duygu: Hasret ve özlem; buna tehlikelere karşı kaygı ve sonunda her şeyin düzeleceğine dair umut eşlik eder.

Duyguyu aktaran kelimeler: aklı karalı, yaralı, avcı, tuzak, kış, haber, nâme, nazlı sevdiğim. Bu kelimeler hem acıyı ve tehlikeyi hem de özlemi hissettirir.

II. Grup: Yapı

Yapı unsurları: Bent (üç dize) ve kavuştak (iki dize), 11’li hece ölçüsü, kafiye ve redifler, anonim söyleyici.

Halk şiiri geleneğine ait olduğunun gerekçeleri: Hece ölçüsü, kavuştak kullanımı, anonim oluşu, sade halk dili, ezgiyle söylenmesi ve yerel söyleyişler.

Yapı unsurlarının katkıları: Kavuştak tekrarlandıkça turnaların gelişi ve bekleyiş vurgulanır; ölçü ve kafiye türkünün ezgiye uymasını ve kolay akılda kalmasını sağlar.

III. Grup: Dil ve anlatım

Dil ve üslup seçiminde etkili unsurlar: Halk edebiyatı geleneği, sözlü aktarım, dinleyici kitlesinin halk olması ve yöresel konuşma dili.

Siz yazsaydınız: Örnek cevap: Turnalar yerine bugünün haberleşme araçlarından birini konu edinen benzetmeler ekler, yerel söyleyişleri yazı diline uygun hâle getirirdim; ancak seslenme ifadelerini korurdum.

Söyleyiciyle okuyucu arasındaki bağ: Samimi ve sade anlatım, dinleyicinin kendi özlemlerini hatırlamasını sağlar; ortak bir duygu bağı kurar.

IV. Grup: Ahenk

Akılda kalıcılık: Her bentten sonra yinelenen kavuştak, ikilemeler ve kafiyeler türküyü kolay ezberlenir kılar.

Kullanılabilecek diğer ahenk unsurları: İç kafiye, daha fazla aliterasyon, “of, aman” gibi ünlemler.

Bir bölümü yeniden yazma (örnek):

Uçma turnam uçma, yollar uzaktır
Dağlar karlı, ovalarda tuzaktır
Sabır eden murada er geç çıkar
Katar katar olmuş gelir, turnalar
Eğrim eğrim ne hoş gelir, turnalar

← Sayfa 47 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 49 Cevapları →

Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.

Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.