10. sınıf Felsefe ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 116 Uygulama-5.1 (3-5. Adım) cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
3. Adım: Ahlak felsefesinin konusu hakkında çıkarımlar
Örnek çıkarım: Kavramların hepsi insanın davranışlarıyla ilgilidir. Ahlaki bir davranışın olabilmesi için insanın özgür olması gerekir; özgür olan insan yaptıklarından sorumludur. Vicdan, davranışlarımızı iyi ya da kötü olarak değerlendirir; iyiyi sürekli seçmek ise erdemi oluşturur. Ahlak toplumdaki kuralları, etik ise bu kuralları felsefi olarak sorgulamayı ifade eder. Buna göre ahlak felsefesinin konusu; insan eylemlerinin iyi ya da kötü olarak değerlendirilmesi, bu değerlendirmenin ölçütleri, özgürlük ve sorumluluk ilişkisidir.
4. Adım: Hikâye
Örnek hikâye: Ali, okulun bilgi yarışmasında takım kaptanıydı. Yarışmadan bir gün önce öğretmenler odasının masasında yarışmanın soru listesini gördü. Odada kimse yoktu; listeye bakmak tamamen onun özgür seçimiydi. Bakarsa takımı kesin kazanacak, ödülü alacaktı. Bakmazsa rakip okula yenilebilirdi. Bir an elini uzattı; fakat vicdanı ona, emek vermiş diğer takımlara haksızlık edeceğini söyledi. Kazanmanın ancak dürüstçe yarışıldığında anlamlı olacağını düşündü ve listeye dokunmadan odadan çıktı; durumu da öğretmenine bildirdi. Öğretmen soruları değiştirdi. Ertesi gün takım ikinci oldu. Ali biraz üzüldü ama arkadaşlarının ve öğretmenlerinin güvenini kazandığını, sorumluluğunun gereğini yerine getirdiğini biliyordu. Bu davranış onun için bir erdem hâline geldi.
Değerlendirme (örnek): Hikâyenin kahramanı ben olsaydım ilk anda kazanma isteğiyle kararsızlık ve gerginlik yaşardım. Listeye bakmasaydım bile kaybetmenin hayal kırıklığını hissederdim; fakat doğru olanı yaptığım için iç huzuru ve kendime saygı duyardım. Bu duyguların nedeni, vicdanın kişiyi yalnızca sonuçlara göre değil davranışın doğruluğuna göre de yargılamasıdır.
5. Adım: Kavramlar ve tanımlar
| Tanım (özet) | Kavram |
|---|---|
| Toplumdaki ilişkileri düzenleyen, zamanla oluşan yazısız kurallar | Ahlak |
| İyiye yönelmeyi, doğruluk, ölçülülük, cesaret gibi değerleri yaşamayı sağlayan ahlaki yetkinlik | Erdem |
| Davranışlara yön veren değer, norm ve kuralların felsefi çözümlemesini yapan alan | Etik |
| Dış baskı olmadan kendi aklı ve iradesiyle seçebilme | Özgürlük |
| İnsan onuruna ve ahlak kurallarına uygun, toplumca onaylanan eylemler | İyi |
| Özgür iradeyle yapılan eylemin ya da eylemsizliğin sonuçlarını üstlenme | Sorumluluk |
| Bilinçli olarak ahlaki ilkelere aykırı davranma | Kötü |
| Kendi davranışlarını ahlaki açıdan yargılayan içsel güç | Vicdan |
“Dürüstlük” kavramı açıkta kalır.
← Sayfa 115 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 117 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.