10. sınıf Kimya ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 238 Değişiklikleri Gözlemleyelim etkinliği 2. basamak (mikro ölçek) ile Bulgular ve Sonuç sorularının cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
2. Basamak – Mikro Ölçek
Beklenen gözlem: Kuyu plakadaki 20 damla HCl içine konan küçük çinko parçasının yüzeyinde gaz (H2) kabarcıkları oluşur. Diğer bölmede 0,1 g NaHCO3 üzerine sirke damlatıldığında köpürme ve CO2 kabarcıkları gözlenir. Tepkimeler ve gözlemler makro ölçektekiyle aynıdır; yalnızca miktarlar küçüktür. Makro ölçekte yapılan ilk etkinlik Sayfa 237‘de açıklanmıştır.
Bulgular ve Sonuç
1. Soru
Ölçütler: kullanılan toplam çözelti/su miktarı, kullanılan kimyasal madde miktarı, oluşan atık ve gaz miktarı, temizlikte harcanan su.
| Deney | Toplam su (çözelti) miktarı | Toplam kimyasal madde miktarı |
|---|---|---|
| Makro ölçekli | 100 mL HCl çözeltisi + 100 mL sirke = 200 mL (+ temizlik suyu) | 0,1 mol HCl, 10 g NaHCO3, birkaç Zn parçası, 100 mL sirke |
| Mikro ölçekli | Yaklaşık 20’şer damla (≈1’er mL) HCl ve sirke ≈ 2 mL (+ çok az temizlik suyu) | ≈0,001 mol HCl, 0,1 g NaHCO3, küçük bir Zn parçası, ≈1 mL sirke |
2. Soru
İki ölçekte de aynı tepkimeler gerçekleştiği için atom ekonomileri aynıdır. Bu deneylerin amacı bir ürün elde etmek değil tepkimeleri gözlemek olduğundan oluşan CO2 ve H2 gazları ile tuz çözeltilerinin tamamı atık olarak kalır. Mikro ölçekte kimyasal ve çözelti miktarı yaklaşık 100 kat azaldığı için oluşan atık, açığa çıkan gaz ve temizlik suyu da aynı ölçüde azalır. Bu nedenle mikro ölçekli deneylerin su ayak izi ve ekosisteme etkisi çok daha küçüktür. Kullanılmayan çözeltiler etiketlenip saklanarak başka deneylerde kullanılabilir ve israf önlenir.
← Sayfa 237 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 239 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.