10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı (MEB Yayınları) sayfa 189 Sıra Sizde etkinliğinin cevapları aşağıdadır. Önce kendiniz çözmeye çalışıp sonra kontrol etmenizi öneririz.
1. Soru – Doğru / Yanlış tablosu
| Özellik | D/Y | Açıklama |
|---|---|---|
| Kişisel hayatı konu edinen öğretici metin türüdür. | Y | Harnâme bir mesnevidir; olay çevresinde gelişen, hayvanlar üzerinden toplumu eleştiren manzum bir anlatıdır. Kişisel hayatı konu alan öğretici türler anı, günlük, biyografi gibi türlerdir. |
| Öğüt vermek amacıyla yazılmıştır. | D | |
| Hece ölçüsüyle kaleme alınmıştır. | Y | Eser aruz ölçüsüyle (Fe’ilâtün / Mefâ’ilün / Fe’ilün) yazılmıştır. |
| Güldürürken düşündürmeyi amaçlamıştır. | D | |
| Okuyucuda merak duygusu uyandırmaktadır. | D | |
| Olay örgüsü, kişiler, zaman ve mekân unsurları vardır. | D | |
| Ahenk unsurlarına yer verilmemiştir. | Y | Ölçü, kafiye, redif ve ses tekrarları gibi ahenk unsurları kullanılmıştır. |
2. Soru – Masal, destan gibi sözlü kültür ürünleriyle benzer ve farklı yönleri
Benzer yönler: Hepsi olay çevresinde gelişir; olağanüstü ögeler (konuşan hayvanlar) içerir; öğüt verir; kişi, zaman ve mekân unsurları bulunur; yer ve zaman genellikle belirsizdir.
Farklı yönler: Harnâme’nin şairi bellidir (Şeyhî), yazılı bir eserdir; aruz ölçüsüyle ve mesnevi nazım biçimiyle yazılmıştır; Arapça-Farsça kelimeler içerir. Masal ve destanlar ise anonimdir, sözlü olarak oluşup aktarılmıştır; dilleri daha sadedir.
3. Soru – Harnâme bir meddah hikâyesi olabilir mi?
Örnek cevap: Evet, olabilir. Meddahlar hikâyelerini taklit, nükte ve güldürü unsurlarıyla anlatarak dinleyiciyi hem eğlendirir hem de düşündürürdü. Harnâme de mizahi, eğlendirici ve öğüt veren bir hikâyedir; konuşan hayvanlar, eşeğin yakınmaları ve başına gelen gülünç olay meddahın taklit yeteneğiyle canlandırabileceği bir malzemedir. Ancak Harnâme manzum ve aruzlu bir eser olduğu için meddah onu düzyazıya çevirerek anlatabilirdi.
← Sayfa 186 Cevapları | Tüm Sayfalar | Sayfa 190 Cevapları →
Hata mı buldunuz? Bu sayfadaki bir cevapta hata fark ettiyseniz bize bildirin, hemen düzeltelim.
Bu sayfadaki çözümler Yazılı Deposu tarafından öğrencilere yardımcı olmak amacıyla bağımsız olarak hazırlanmıştır. Ders kitaplarının metin, soru ve görselleri sitemizde yayımlanmaz; tüm hakları sahiplerine aittir. Sitemiz Millî Eğitim Bakanlığı veya herhangi bir yayınevi ile bağlantılı değildir. Bir içerikle ilgili talebiniz için İletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.